Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu KESKe bağlı Enerji, Sanayi ve Maden Kamu Emekçileri Sendikası (ESM) ile Elektrik Mühendisleri Odası, elektrik fiyatlarına yapılan son zamlar üzerine ortak bir açıklama yaptılar. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) açıklamasına göre elektrik fiyatlarına 1 Ekim 2019dan geçerli olmak üzere yüzde 14.9 zam yapıldığına işaret edilen açıklamada, "Temmuz 2019a göre tek terimli alçak gerilim aboneleri için perakende enerji bedelleri yüzde 1516 oranlarında artırılırken, kayıp ve kaçak, iletim hizmeti ve dağıtım hizmeti bedellerini içeren dağıtım kalemi tüm abone gruplarında yüzde 13.5 zamlanmıştır. Fon ve vergilerin etkisiyle yeni tarife toplamda yüzde 14.9 oranında zam olarak yansıyacaktır" denildi.
4 kişilik ailenin faturası 163 TL
Son zamla birlikte kilovatsaat (kWh) başına elektrik fiyatlarının ticarethanelerde 75.69 kuruşa, aydınlatmada 70.21 kuruşa, tarımsal sulamada 66.61 kuruşa, sanayide 65.69 kuruşa, konutlarda57.28 kuruşa, şehit aileleri ve muharip malul gazilerde 27.47 kuruşa, genel aydınlatmada 50.60 kuruş olarak belirlendiği kaydedildi.
Elektrikte yeni fatura formatı mahkemelik
EPDKnin faturalarda dağıtım bedelini ayrı bir kalem olarak göstermemesinin kamuoyundan bazı bilgilerin saklandığı anlamına geldiği iddiasına da yer verilen açıklamada, EMOnun EPDKnın şeffaflıktan uzak bu kararına karşı yargı yoluna başvuracağı bilgisi paylaşıldı. Açıklamaya göre EMOnun yaptığı çalışmalarda 4 kişilik bir ailenin aylık asgari elektrik tüketimi 230 kilovatsaat olarak belirlenirken, son zamla birlikte 4 kişilik bir ailenin aylık elektrik faturası da 163 liraya yükseldi.
İki yıllık zam %126ya ulaştı
Konut tarifelerinde yılbaşındaki yüzde 10luk indirime rağmen yıllık zam oranının yüzde 19.7yi bulduğuna işaret edilen açıklamada, elektrik fiyatlarındaki iki yıllık artışın ise yüzde 72.6yı bulduğuna dikkat çekildi. EMOnun verilerine göre, sanayi elektriğindeki zam oranı ise yıllık yüzde 32.2, iki yıllık yüzde 126 olarak hesaplandı.
Elektrik tarifelerinde yükseliş sürecek
EMO ve ESM ortak açıklamasında EPDKnın zammın gerekçesini Elektrik Üretim AŞnin (EÜAŞ) toptan satış tarifelerindeki değişime dayandırdığına dikkat çekilirken "Kamu toptan elektrik alım satış şirketi olan TETAŞın kaldırılması nedeniyle kamunun piyasa fiyatlarını düzenleme işlevi zayıflatılmıştır. Bakanlığın açıkladığı maliyet bazlı enerji politikalarının sonucu olan bu zamların önümüzdeki dönemde de devam etmesi beklenmektedir" denildi.
Kamulaştırma önerisi
1990lı yıllardan itibaren yap-işlet ve yap-işlet-devret modeli santrallara verilen satın alma garantileri nedeniyle elektrik fiyatlarının yükseldiğine işaret edilen EMO ve ESM açıklamasında "Halen yeni yatırımlarda da bu garantilerin verilmesi sonucu artan enerji maliyetlerinin yine zam olarak yansıyacağı açıktır" denildi. Temel bir insan hakkı olan enerji hizmetinin ucuz, kesintisiz ve kaliteli bir şekilde kamu tarafından sunulması gerektiği görüşüne yer verilen açıklamada "Bunu sağlamanın tek yolu ise enerji alanının, şirketlerin kâr hırsı ile değil, kamu yararını hedef alan politikalarla yönetilmesidir. Ülkemizin daha büyük açmazlarla karşılaşmaması için özelleştirme uygulamalarına son verilerek, acilen yeniden kamulaştırmalar yapılmalıdır" denildi.
(Dünya; 2.10.2019)
