Yener Karadeniz
Elektrik faturalarındaki kayıp ve kaçak bedeli yeniden yasallaşıyor. Yılın ikinci yarısında Meclisten geçirilmesi planlanan yasaya göre kayıp kaçak bedeli teknik ve teknik olmayan kayıplar adı altında yeniden yurttaşa yansıtılacak. Yeni yasa ayrıca, 21 dağıtım şirketinin geriye dönük kayıp kaçak bedellerini tahsil etmesinin önünü açıyor. Bu kapsamda 25 milyon TL iade alan yurttaşın faturalara yansıtılan yüzde 30luk kayıp kaçak oranının daha da artması bekleniyor.
Tüketici Sorunları Derneği (TÜSODER) Onursal Başkanı Aydın Ağaoğlu, yakın zamanda dağıtım şirketlerinin reklam, ağırlama, sosyal sorumluluk, danışmanlık ve mahkeme gibi masraflarının gider kalemi olarak faturalara yansıtıldığını hatırlatarak, bunun şu anda hazırlık aşamasında olan yeni düzenlemenin habercisi olduğunu vurguladı.
Güç birliğine gittiler
Elektrik dağıtımının 21 özel şirkete devrinden sonra ilginç şeyler olmaya başladığına dikkat çeken Ağaoğlu, "TBMM enerji komisyonunda kabul edilen metne göre, kayıp kaçağı da teknik ve teknik olmayan kayıplar şeklinde isimlendirerek legalleştiriyorlar. Hırsızlığı legalleştiren kanun geliyor" dedi. 2-3 ay içinde ilk torba yasada kanunlaşması beklenen yasanın tek olumlu yönünün tüketici derneklerinin bu yasaya karşı koymak için bir platformda bir araya getirilmesi olduğunu dile getiren Ağaoğlu, "Türkiye Tüketici Hareketi Platformu çatısı altında 3 tüketici derneği federasyonu ve 10larca dernek bir araya geldik. Bu konuyu Anayasa Mahkemesi, insan hakları mahkemesine kadar taşıyacağız" dedi.
38 milyondan alacak
Tüketiciler daha önce kayıp kaçak bedelini almak için tüketici mahkemeleri ve hakem heyetlerine masrafsız başvuruyor ve kısa zamanda sonuç alıyordu. Yeni düzenlemeyle, bunun önünün kapanması ile birlikte tek itiraz yolu olarak idari mahkemeler gösteriliyor. Bu noktada başka bir riske de dikkat çeken Ağaoğlu, yasanın kayıp kaçağı dağıtım şirketleri nezdinde teşvik edebileceğine dikkat çekti. Ağaoğlu, şöyle konuştu: "Ne kadar kaçak varsa o kadar para gelecek dağıtım şirketine. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu 38 milyon aboneden alacak. 21 dağıtım şirketi ortak hareket edebilir mi? Neden olmasın. Yani kaçak kullanımı teşvik edip bireysel menfaat sağlayanlar bile olabilir. Ayda 3-5 milyon elektrik faturası ödeyen sanayi kuruluşunun yetkisine bir dağıtım şirketinin yetkilisi 2 fazı hariçten bağla sayaçtan geçirme, gelen enerji bedelinin iki katı cebinde kalır birini bana verirsin diğeri sende kalır diyebilir. Bunu nasılsa devlet vatandaştan alıp dağıtım şirketlerine ödeyecek. Bundan sonra dağıtım şirketleri tabi ki kayıp kaçakla mücadele etmez."
33 milyar TL yasadışı
Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), Elektrik Piyasası Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısını işaret ederek 2006-2014 arasında tahsil edilen 33 milyar TLnin "kanunsuz" olduğunu söyledi. İlk kez tasarıyla teknik ve teknik olmayan kayıp adı altında kayıp ve kaçak elektrik tanımı yapıldığına dikkat çeken EMO, "Yine dağıtım ve perakende satış hizmetine ilişkin tarifede yer alacak kalemler yasal düzenleme haline getirilmekte. Bu düzenlemeler de bugüne kadar yasal dayanağı olmaksızın tüketicilerden tahsilat yapıldığını doğruluyor. Tasarının genel gerekçesi serbestleşme ve özelleştirme süreçlerinin elektrik kullanıcılarına yeni maliyetler yarattığını itiraf ediyor" açıklamasında bulundu. EMO, çalışmayla faturalarda tahsil edilen kayıp ve kaçak bedellerinin artırılmasının sağlandığına dikkat çekti.
(Cumhuriyet; 09.05.2016)
