ELEKTRİK Mühendisleri Odası (EMO), Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Ali Rıza Alaboyun‘un üçüncü nükleer santral yeri olarak İğneada‘nın düşünüldüğünü, bu konuda Çinliler ve ABD‘li Westinghouse ile mutabakat zaptı imzalandığını açıklamasını ‘abesle iştigal‘ olarak nitelendirdi. İğneada‘nın 1966 yılında Akkuyu ve Sinop ile beraber nükleer santral yapılması için önerilen üç yerden biri olduğunu hatırlatan EMO‘nun açıklamasında şöyle denildi:
"Aradan geçen 50 yıla yakın bir süreden sonra tam da Cumhuriyet tarihinin en büyük katliamının 10 Ekim 2015‘te Ankara Garı önünde yaşandığı günlerde bu katliamın zeminini hazırlayan hükümet tarafından İğneada‘nın gündeme getirilmesi, amaç gündem değiştirmek değilse, nükleer santral yapımcıları ile yapılan bir anlaşmanın bu kargaşada geçirilmesi dışında bir anlam ifade etmemektedir."
Mutabakat açıklanmalı
Rusya‘nın üstlendiği Mersin‘deki Akkuyu Nükleer Santrali projesinin yapılmayabileceğinin Cumhurbaşkanı nezdinde ima edildiğine değinilen EMO açıklamasında, "Bir açıdan nükleer konusunda Rusya ile ilgili tartışmaların üstü örtülerek gündem kaydırılmakta, diğer taraftan böyle ciddi bir konuda kamuoyundan gizli mutabakatlar imzalandığı ortaya çıkmaktadır. Bu mutabakatların içeriği açıklanmalıdır. Daha önce Akkuyu ve Sinop‘ta olduğu gibi yine kapalı kapılar arkasında pazarlıklar sürdürülmekte ve kamuoyundan gizlenmektedir" denildi.
Yatırım maliyetlerine dikkat
EMO‘nun açıklamasında bir nükleer santralın yapımının normal şartlarda 10 yıl süreceğine işaret edilirken, "Demek ki Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı‘nın kendine bağlı kuruluş olan TEİAŞ‘ın 2023 yılı tüketim tahmininin 415 milyar kilovat saat (kWh) olduğundan ve aynı yıla kadar enerji üretiminin 515 milyar kWh olacağından ve 100 milyar kWh arz fazlası oluşacağından haberi yoktur" ifadesi kullanıldı.
2012 yılında nükleer enerji santrallerin kW başına kurulum maliyeti 5,385-8,199 dolardı, bu rakam 2104‘te 5,385-8,053 dolar aralığında gerçekleşti. Oysa ki güneş enerji santrallerinin kurulum maliyeti çok daha düşük. 2012 yılında kurulum maliyetleri 3,000-3,500,2104 yılında ise 3,5004,500 dolar aralığında oldu.
Yenilenebilir enerji kaynakları maliyetlerinin de hızla düştüğüne dikkat çeken EMO açıklaması şöyle devam etti: "Bugün için güneş enerjisi tesislerinde megavat (MW) başına kuruluş bedeli 1.2 milyon dolar seviyesine düşmüştür. Rüzgar santrallarmda ve büyük güçlü su santrallarmda bu rakam daha düşüktür. Anlaşılan Bakanın bu rakamlardan da haberi yok ki yatırım maliyeti MW başına 600 bin dolarcivarmda olan nükleer santralın üçüncüsü için yatırım kararı açıklamaktadır."
ABD‘de 2.5, bizde 12.35 sent maliyet
EMO açıklamasında; ABD‘de nükleer santrallarin 2.4 sent/kwh fiyatla elektrik ürettiğine, Fransa‘da ise nükleer santrallarin elektriği 4.5 sente sattığına dikkat çekilirken, ‘Türkiye‘de ise devlet Akkuyu‘dan 12.35 sente, Sinop‘ta yakıt hariç 10.83 sente alacak. Dolar kurundaki yükselme nedeniyle, fiyatlar artmaktadır" denildi.
Akkuyu‘nun yapımı zorda
Rusya ile ilgili tartışmaları, nükleer santrallarin yapılmasının zora girdiğinin işareti olarak değerlendiren EMO, bu santrallerin maliyetlerinin de yükseldiğine dikkat çekti. Açıklamada şöyle denildi:
"Ayrıca güvenlik sorunları nedeniyle nükleer santrallar giderek pahalılaşmaktadır. Nükleer santrallarin maliyetlerini, yalnızca yakıt ve işletme olarak açıklamak kamuoyunu kandırmaktır. Nükleer santrallarin yapım aşamasından itibaren büyük güvenlik maliyeti vardır. Iğneada Santrali‘nde de Akkuyu ve Sinop gibi yüksek fiyatlı bir sistemi gündeme getirmek için mi böyle acele bir karar alınmaktadır? Acaba bundan kimler nasıl yarar sağlayacaktır?"
(Yurt Gazetesi; 18.10.2015)
