EMOdan yapılan açklamada elektrik dağıtım özelleştirmelerine yönelik olarak ilk 5 yıllık geçiş döneminde kayıp ve kaçak hedefleri bölgeler bazında ayrı ayrı belirlenirken, TEDAŞ geneli için de ortalama 2006da yüzde 17.20,2007de yüzde 15.28, 2008de yüzde 13.69,2009da yüzde 12.38 ve 2010 yılında yüzde 11.27 olması öngörülmüştü" diye anımsatıldı.
"Ancak bu hedefler tutturulamadığı gibi 2011 yılından itibaren ikinci 5 yıllık dönem için hedef kayıp ve kaçak oranları çok daha yüksek düzeylerde tespit edildi" diye devam eden açıklamada, elektrik dağıtım bölgeleri devredildikten sonra, dağıtım şirketlerinin ikinci beş yıllık dönem için yüksek belirlenen kayıp ve kaçak hedefleriyle daha fazla tahsilat yapma olanağına kavuşturuldukları vurgulandı ve şöyle denildi:
"TBMMde görüşülmeye başlanan tasarıyla aslında bu hedeflerle oynama yetkisi olmadığı ortaya çıkan EPDK; 2013,2014 ve 2015 yılları için, Dicle, Vangölü, Aras, Toroslar ve Boğaziçinin hedef kayıp ve kaçak oranlarını artırdı. Bu 5 bölge için hedef kayıp ve kaçak oranlarını artırma kararı, 2013 yılı için Türkiye kayıp ve kaçak ortalamasında yüzde 35lik artış yapılması anlamına geliyor."
1 MİLYAR 74 MİLYON LİRA TAHSİLAT
EPDKnın kararıyla toplam tüketimin yüzde 18.29una karşılık gelen 29 milyon 691 bin kilovat saat kayıp ve kaçak miktar hedefi üzerinden elektrik kullanıcılarından kayıp ve kaçak bedeli tahsil edilmesine olanak sağlandığı da vurgulanan EMO açıklamasında, "Böylece gerçekleşen 2013 tüketimi ve 22013 yılı mesken tarifelerindeki ortalama kayıp ve kaçak bedeli tutarı dikkate alındığında yalnızca mesken abonelerinden kayıp ve kaçak bedeli olarak bir yılda 1 milyar 740 milyon lira tahsil edildiği belirİendi" denildi.
ELEKTRİK ÜZERİNDEN KESİNTİLER
Açıklamada kesintilerle ilgili, "Eğer kayıp ve kaçak hedefleri değiştirilmeseydi 2013 yılında mesken abonelerinden 1 milyar 289 milyon lira alınacaktı. Yani 5 bölgenin hedef kayıp ve kaçak oranının 2013 yılı için yüzde 35 artırarak sadece mesken abonelerinden bile 451.5 milyon lira fazladan tahsilat yapıldı. Kayıp ve kaçak bedeli üzerinden kesilen Enerji Fonu, TRT payı, Belediye Tüketim Vergisi ve KDV de eklendiğinde fazladan yapılan tahsilat 575.4 milyon lira olmaktadır" denildi.
ŞİRKETLERE AKTARILAN KAYNAK
Mesken kullanıcılarından 2014 yılında ise tükettikleri kilovat saat başına 3.70 kuruş ortalama kayıp ve kaçak bedeli tahsil edildiği belirtilen EMO açıklamasında, "2014 tüketim verileri açıklanmadığı için 2013 yılı tüketimini baz alırsak, 1 yılda şirketlere hanelerden aktarılan kayıp ve kaçak bedeli tahsilatının 1 milyar 655 milyon lira olduğu ortaya çıkıyor" denildi ve şöyle açıklandı:
"Eğer hedefler yükseltilmese ve 2014 yılı için Türkiye ortalamasında yüzde 32.09a ulaşan artışa gidilmemiş olsaydı konut kullanıcılarından kayıp ve kaçak bedeli olarak 1 milyar 251 milyon TL tahsil edilecekti. Yani 5 bölge için yapılan hedef artırımının hane kullanıcılarına bir yıllık bedeli vergi ve fonlar dahil 515 milyon lira oldu."
FAZLADAN TAHSİLAT 563.7 MİLYON LİRA
EMOnun 2013 yılı tüketiminin 2015 yılında gerçekleşeceğini öngörerek yaptığı hesaplamalara göre, Ocak 2015ten itibaren yürürlüğe konulan tarifeye göre mesken kullanıcılarından 4.05 kuruş olarak tahsil edilen kayıp ve kaçak bedeli üzerinden, hane kullanıcılarından 1 milyar 812 milyon lira kayıp ve kaçak bedeli tahsil edilecek. Böylece, hedefler yükseltildiği için 2015 yılı için hanelerden 563.7 milyon lira fazladan tahsil edilecek.
ÜÇ YILDA 5.2 MİLYARLIK KAYIP-KAÇAK
EMOnun yaptığı hesaplamalara göre Türkiye tüketiminin yaklaşık 5te 1ini gerçekleştiren hane kullanıcılarından, 3 yılda toplam 5.2 milyar TLlik kayıp ve kaçak bedeli tahsil edilmiş olacak.
TASARILARIN GERİ ÇEKİLMESİ TALEBİ
"EPDknın yetkisi bir şekilde aldığı kararla hedef kayıp ve kaçak oranlarını yükseltmesi nedeniyle haksız yere konut kullanıcılarından tahsil edilen kayıp ve kaçak tutarı ise 2015 yılı sonunda 1 milyar 654 milyon liraya ulaşacaktır" denilen EMO açıklamasında, dağıtım şirketlerine her yıl ortalama 3.7 milyar lira kayıp ve kaçak bedeli aktarıldığı ileri sürüldü ve şu çağrı yapıldı:
"Yurttaşların sırtındaki bu yükü daha da artıracak bir karar almak üzere EPDKya dağıtım şirketlerinin hedef kayıp ve kaçak oranlarını keyfi bir şekilde yükseltme yetkisi tanınmak istenmektedir. Derhal bu tasarıların geri çekilmesini talep ediyoruz."
(Egede Bugün; 24.02.2015)
