Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) Yönetim Kurulu, ‘Doğu Karadeniz Bölgesi HES Teknik Gezisi Raporu‘nu açıkladı.
Raporda bölgedeki HES projelerinde kamu denetiminin olmaması eleştirilirken, can suyundan, balık geçitlerine, inşaat hafriyatından, dağıtım ve iletim bağlantı sorunlarına, şirketlerin azami kar amacıyla kuralsız çalışmalarına, işyerlerinde taşeronlaşmaya varıncaya kadar uzanan tespitler ortaya konuldu.
EMO‘nun HES‘lerle ilgili artan tepkiler ve HES yapım süreçlerindeki olumsuzlukları yerinde görmek üzere Doğu Karadeniz yöresine teknik gezi gerçekleştirdiği belirtilirken, Trabzon, Rize ve Artvin illerindeki inşaat aşamasın da veya yapımı tamamlanmış HES‘lere ilişkin hazırlanan raporda, "Hidrolik potansiyelimizin değerlendirilmesinde toplum yararı gözetilmeksizin, derelerimiz piyasacı bir anlayışla özel sektöre devredilmiştir. Hidroelektrik santraller bilimsel ölçütlerle, havza planlaması temelinde, yerel halkın onayı alınarak projelendirilmek yerine; ciddi çevre tahribatları yaratılarak, her türlü denetimden uzak, tamamen şirket karlılığı temelinde yapılmaktadır. Ülkemizin dört biryanında HES faaliyetleri sürmektedir. 2000‘e yaklaşan sayıda HES projesi bulunmaktadır. Bu projeler topoğrafik yapısının dik ve su potansiyelinin fazla olduğu Doğu Karadeniz‘de yoğunlaşmıştır. Geziyi yaptığımız tarihlerde, su kullanım hakkı anlaşması çerçevesinde, Trabzon‘da 135, Rize‘de 84 ve Artvin‘de 24 adet HES yapımı planlanmıştır" denildi.
"DENETİMSİZLİK HAKİMDİR"
HES‘lerin denetimi konusunda yaşanan sorun ise raporda şu şekilde yer aldı:
"Proje hazırlanırken normlara uygun olmayan mühendislik çalışmalarının yapıldığı, birçok HES için gerekli ölçümlerin olmadığı, projelerin sanal değerler ile yapıldığı bilinmektedir. Bu durum ekonomik ve ekolojik sorunlar ile taşkın gibi ileride telafi edilemeyecek zararların oluşmasına neden olmaktadır. İlgili kamu kurumları bilimsel ölçeğe göre proje denetimi yapmak yerine, firmaların isteklerini onaylayan ya da mudahil olmayan bir tutumu sürdürmektedir.
(Bursa Gerçek; 25.08.2011)
