Ukraynadaki yönetim değişikliğinin Rusya-Ukrayna arasındaki ilişkilere ilk etkisi doğalgaz fiyatında yapılan indirimle görülmeye başladı. Rusya, Ukraynaya verdiği doğalgazın fiyatında bin metreküp için 100 dolar gibi ciddi bir indirime gitti. Ortalama 330 dolardan doğalgaz alan Ukrayna böylece gazı daha ucuza temin etmiş olacak. Türkiye ise hala pazarlık masasında Ruslardan indirim almaya çalışıyor. Özel sektör temsilcileri, Türkiyenin Rusyadan bir miktar indirim alabileceğini ancak bunun Ukraynaya sağlanan kolaylık kadar büyük olmayacağı yorumunu yaptılar.
Gazpromdan yapılan açıklamaya göre, Rusya Devlet Başkanı Dimitri Medvedevin Ukrayna ziyareti sırasında Gazprom ve Ukraynalı Naftogaz arasında 19 Ocak 2009 tarihinde imzalanan doğalgaz tedarik kontratına ek maddeler eklendi. 2010 yılı için belirlenen toplam gaz miktarı 36.5 milyar metreküpe çıkarıldı. Her bin metreküp için gümrük vergisinden 100 dolarlık indirim yapılmasına karar verilirken, bu indirim 2010 yılında 30 milyar metreküplük bir miktar için geçerli olacak. Ancak gelecek yıllarda, bu indirimin uygulanacağı doğalgaz miktarının 40 milyar metreküpe çıkarılması hedefleniyor.
Al ya da öde değişmedi
Al ya da öde ile fiyat formülünde ise değişikliğe gidilmedi. Konuyla ilgili açıklama yapan Gazprom yöneticisi Alexei Miller, "Değişiklikler hükümetlerarası anlaşmaları takiben yapılmış olup Gazpromun ekonomik pozisyonunu kötüleştirmemektedir" dedi. Gazpromun Ukrayna ile olan anlaşması çerçevesinde 10 yılda 40 milyar dolara yakın bir indirimin önünün açıldığı yorumları yapılıyor.
Ukraynanın yönetimine Rusyaya yakın isimlerden Viktor Yanukovichin geçişiyle ortaya çıkan iki ülke arasındaki yakınlaşma böylece doğalgaz fiyatlarına da yansıdı. Ancak Rusyanın bu kadar büyük oranda indirime gitmiş olmasında Ukraynanın doğalgaz transit altyapısında Rusyaya sahiplik ya da ortaklık teklif edebileceği yorumları yapılıyor. Türkiye de uzun zamandır Rusyadan indirim almanın yollarını arıyor. Ancak Türkiyenin bu kadar büyük oranda bir indirimi elde etmesine neredeyse imkansız gözüyle bakılıyor.
Güney Akım zaman kazandı
Ukrayna ile Rusya yakınlaşmasının Türkiyeye en büyük etkisi ise arz güvenliği yönünden yaşanacak. Ancak Rusyanın gaz ticaretinde kullandığı transit ülke Ukrayna ile buzları eritmiş olması, Rusyaya Güney Akım Projesini gerçekleştirme yönünde de zaman kazandırmış olacak.
(Referans; 23.04.2010)
