Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Elektrik Mühendisleri Odasının (EMO) üyeleri arasında yaptığı küresel krizin etkileri araştırmasının sonuçlarına göre, elektrik, elektrik-elektronik, elektronik, elektronik haberleşme, bilgisayar ve biyomedikal mühendislerinin yüzde 69,3ü küresel krizden çeşitli şekillerde etkilendi.
EMOdan yapılan açıklamada, küresel krizin EMOya kayıtlı mühendisler üzerindeki etkisini araştırmak, işsizlik ve istihdam koşullarına ilişkin profil oluşturmak amacıyla Küresel Krizin Etkileri: EMO Üyelerinin İstihdamı araştırması yapıldığı bildirildi.
Açıklamada, tabakalı rastgele örneklem seçimine dayalı olarak Mart-Haziran 2009 tarihleri arasında 855 mühendisin katılımıyla anket çalışmasının gerçekleştirildiği ifade edildi.
Araştırma sonucunda EMOya üye olan elektrik, elektrik-elektronik, elektronik, elektronik haberleşme, bilgisayar ve biyomedikal mühendislerinin yüzde 69,3ü küresel krizden çeşitli şekillerde etkilendi.
İş bulma olanağı yüksek olarak değerlendirilen EMO üyeleri arasında işsizlik oranının yüzde 10 olduğu saptanırken, işsiz mühendislerin yüzde 44,3ünün de iş bulma umudunu kaybettiği ortaya çıktı. 1-2 yıl arasında iş bulmayı umut eden yüzde 8lik paya sahip işsizler de dahil edildiğinde, işsiz EMO üyesi mühendislerin yüzde 52,3ünün iş bulma umudundan yoksun olarak 2010 yılına girdikleri görüldü.
Araştırmaya göre, EMO üyelerinin krizin etkisine yönelik 1. sırada (yüzde 31,3) işaretledikleri seçenek geleceğe güvenle bakamıyorum olurken, mühendislerin yüzde 13,2si Borçlarımı ödeyemiyorum seçeneğini, yüzde 10,7si İşyeri sahibiyim, iş kapasitem daraldı seçeneğini işaretledi.
Mesleki unvanlar bazında oluşturulan tabakalara göre krizden etkilenme oranlarına bakıldığında en yoğun etki bildirimi yüzde 75 ile elektrik mühendislerinden, en az etkilenme bildirimi (üye sayısı çok düşük olan biyomedikal mühendisleri hariç tutulduğunda) yüzde 51,8 oranıyla bilgisayar mühendislerinden geldi. Elektronik haberleşme mühendislerinin krizden etkilenme oranı yüzde 68,4 olurken, elektronik mühendislerinde bu oran yüzde 65,4, elektrik-elektronik mühendislerinde yüzde 65,1 olarak belirlendi.
EN ÇOK 45-55 YAŞINDAKİLER ETKİLENDİ
Yaş gruplarına göre krizin etkisi incelendiğinde ise en fazla yüzde 80,4 ile 45-55 yaş arasındaki mühendislerin krizden etkilendiği saptanırken, en az etkilenme oranı yüzde 58,4 ile 25 yaş ve altındaki genç mühendisler grubunda görüldü. 25-35 yaş arası, 35-45 yaş arası ve 55 yaş üzeri gruplarda ise krizden etkilenme oranı sırasıyla yüzde 60,5, yüzde 67,6 ve yüzde 68,25 oldu.
Araştırmanın en yaşlı örneklem grubunu oluşturan 55 yaş üzeri mühendisler ile 45-55 yaş arası mühendisler grubunda çalışanların, çalışmayanlara göre ekonomik krizden daha fazla etkilendikleri belirlendi.
Genç mühendislerde ise oranın tersine döndüğü, işsiz olan 25 yaşında ve daha genç mühendislerin krizden etkilenme yüzdesi 88,2 olduğu, bu oranla işsiz EMO üyesi mühendisler arasında en fazla krizden etkilenen yaş grubunu oluşturdukları tespit edildi.
İŞSİZLİK-İŞSİZ DURUMU
Araştırmaya göre, en yüksek işsizlik oranı yüzde 10,7 ile elektrik-elektronik mühendislerinde görülürken, işsizlik oranı elektrik mühendislerinde yüzde 10,3, bilgisayar mühendislerinde yüzde 9,5, elektronik haberleşme mühendislerinde yüzde 8,3, elektronik mühendislerinde yüzde 7,7, biyomedikal mühendislerinde ise yüzde 7,1 olarak belirlendi.
Yaş grupları bazında işsizlik verileri değerlendirildiğinde; en genç işgücü konumundaki 25 yaşında ve daha genç mühendislerde işsizlik oranının yüzde 19,1 olduğu saptandı.
Araştırma sonuçlarına göre, işsizlik oranı, 25-35 yaş arasındaki mühendislerde yüzde 6,3, 35-45 yaş arasındaki mühendislerde yüzde 6 olurken, 45-55 yaş arası mühendislerde işsizlik oranı yüzde 11,5e, 55 yaş üzeri mühendislerde ise yüzde 25e kadar çıkıyor.
İşsiz mühendislerin yüzde 28i 6 ay-1 yıldır, yüzde 27si 1 yıldan daha uzun zamandır, yüzde 23ü 3-6 aydır, yüzde 14ü de 3 aydan daha az zamandır işsiz olduğu belirlendi.
ÇALIŞMA KOŞULLARI VE ÜCRETLER
Çalışan EMO üyesi mühendislerin yüzde 72sinin meslek alanında tam zamanlı ve ücretli olarak istihdam edildiği belirlendi.
Araştırmaya göre, çalışan EMO üyesi mühendislerin yüzde 17,2si kendi işyerinde mesleki alanında faaliyet gösterirken, yüzde 6,9u yarı zamanlı, sözleşmeli, proje başı gibi esnek istihdam kapsamında çalışıyor. Mühendislerin yüzde 3,5i ise mesleki alanı dışında faaliyet yürütüyor.
EMO üyesi çalışanların yüzde 45,8i 1500-2500 lira, yüzde 26,9u 2500-4500 lira arasında gelir karşılığı çalışırken, çalışan mühendislerin yüzde 5,4ü 4500-6500 lira aralığında, yüzde 2,1i de 6500 lira üzeri gelir elde ederken, yüzde 15,6sı 527-1500 lira ile EMOnun 2009 yılı en az ücret tarifesinin altında çalışıyor.
Çalışan mühendislerin binde 7si 527 TL (araştırmanın yapıldığı 2009 yılı ilk 6 aylık döneme ait asgari ücret) ile asgari ücret düzeyinde, binde 5i de 527 TLden az gelir elde ettiğini beyan ederken, Türk-İşin aylık açlık ve yoksulluk sınırları dikkate alındığında mühendislerin yüzde 626sının yoksulluk sınırının altında yaşamını sürdürdüğü tespit edildi.
(haberborsa.com, 07.01.2010)
