Doğalgaz Piyasası Yasasında öngörülen değişiklikler, yaklaşık 8 senedir oturtulmaya çalışılan serbest piyasa modelinden geri dönüş sinyali verdi. Yasada değişiklik öngören taslakta ithalat ile doğalgaz dağıtım pazarında özel sektör payının artmasının önüne geçecek ve BOTAŞın hâkim durumunu güçlendirecek maddeler olduğu öğrenildi.
BOTAŞın ithalat pazarında yeni anlaşma yapma yetkisinin 2015 yılına kadar uzatılması öngörülüyor. Büyük doğalgaz kullanıcılarının ise BOTAŞ üzerinden gaz tedarik etmesi zorunlu hale getirilmek isteniyor. Özel sektörü rahatsız eden bu değişiklikler üzerinde Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) da karşı görüş verdiği belirtildi.
BOTAŞa anlaşma yapma izni
Doğalgaz Piyasası Yasasında bir süredir yapılmak istenen değişiklik üzerindeki çalışmalar hızlandı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının hazırladığı ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun da (EPDK) kendi görüşlerini sunduğu taslak, hafta sonu Kayseride Doğalgaz Dağıtıcıları Birliğinin (GAZBİR) düzenlediği sektörel toplantıda ele alındı. Toplantıya sektör oyuncularının yanı sıra EPDK Başkanı Hasan Köktaş ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Müsteşarı Metin Kilci de katıldı.
Yasada, BOTAŞın ithalat yaptığı Rusya, İran, Azerbaycan, Nijerya ve Cezayir gibi ülkelerle yeni alım anlaşması yapması yasak. Değişiklik taslağında ise, BOTAŞa 2015 yılına kadar yeni anlaşma yapma yetkisi tanınıyor. Bu durum özellikle 2011 yılında süresi bitecek olan ve Rusyadan Batı Hattı yoluyla alınan doğalgazın yine BOTAŞ eliyle Türkiyeye getirilebileceği şeklinde yorumlanıyor. Kontrat devri yöntemiyle BOTAŞın pazar payının yüzde 20ye düşürülmesi hedeflenirken taslağa göre BOTAŞın ithalat pazarındaki hâkim konumunun korunması düşünülüyor.
Serbest tüketiciler BOTAŞın olsun
Taslakta öngörülen bir diğer değişiklik ise özellikle doğalgaz dağıtıcılarını rahatsız etti. Taslakta, doğalgaz tüketimi yüksek olan ve serbest tüketici olarak adlandırılan sanayi kuruluşlarının doğalgazı BOTAŞtan tedarik etmesinin zorunluluk haline getirilmesi öngörülüyor. Sektör oyuncuları ise BOTAŞın "al ya da öde" yükümlülüğünü aza indirgemek için iskonto yaparak dağıtım şirketlerinin de müşterilerini kendi üzerine almak istediğini belirtti. Sektör oyuncuları, bu nedenle bir süredir BOTAŞın zaten bu değişiklik maddesine uygun bir şekilde davrandığını ifade ettiler. Ancak bunun yasaya derç edilerek zorunluluk haline getirilmek istenmesi tepki çekti.
Taslakla birlikte, BOTAŞın iletim ve ticaret faaliyetlerinin de ayrıştırılması öngörülüyor. İletim faaliyeti için ayrı bir şirketleşmeye gidilecek. EPDKnın özel sektör payını kısıtlayan maddeler üzerinde olumsuz görüş verdiği ancak BOTAŞın faaliyetlerinin ayrıştırılması konusunu ise desteklediği belirtildi.
Hükümet kömürü değil doğalgazı desteklesin
Gazetecilerle sohbet toplantısı düzenleyen GAZBİR Başkan Yardımcısı Erdoğan Arkış, çevre problemlerinin arttığını belirterek bu nedenle hükümetin kömür yerine doğalgazı teşvik etmesi gerektiğini ifade etti. Arkış, 2009 yılının ekonomik krizin de etkisiyle sıkıntılı geçtiğini belirterek 2010 yılında da bu sıkıntıların devam etmesini beklediklerini anlattı. Arkış, gelecek yıl 2008 yılı tüketim verilerinin ancak yakalanacağını belirterek aboneleşmenin de istedikleri kadar olmadığını vurguladı. Arkış, doğalgaz dağıtım şirketlerinin tahsilat problemlerinin olduğunu belirterek özellikle hastane, okul gibi binalarda fatura ödenmedi gerekçesiyle gaz kesintisine de gidemediklerini vurguladı. Arkış, iç teçhizat sertifikasına sahip olanların kârlı abone seçimine gittiklerini ve bu nedenle doğalgazın yeterince yaygınlaşamadığını söyledi.
(Referans; 14.12.2009)
Basından
Genel Merkez
