Özelleştirme İdaresi Başkanlığının (ÖİB) cuma günü ardı ardına yaptığı elektrik dağıtım ihalelerinde en büyük çekişme, Samsun, Amasya, Çorum, Ordu, Sinop illerini kapsayan Yeşilırmak bölgesi için yaşandı. Çalık Enerji ile Aksa Enerjiye bağlı Anadolu Doğalgaz şirketi arasında yaşanan çekişmeyi kazanan Çalık, ihalelerden keyifli ayrılırken; Aksa grubunun ise Çoruh ihalesini kazanmasına rağmen keyifsizdi. Bölgede iki ayrı santralı bulunan Aksa üretim ve dağıtım tesislerinin tek elde toplanmasıyla kar marjını artırabilecekken böyle bir fırsatı kaçırmış oldu.
Edinilen bilgiye göre Aksa özellikle Yeşilırmak bölgesinin ihalesini kazanmayı istiyordu. Yeşilırmak bölgesinin her iki şirket için önemi büyük. Aksanın Samsunda 2 ayrı santralı var. Üretim ve dağıtım tesislerinin tek elde toplanmasıyla kar marjını artırabilecekken, bu fırsatı kaçırdı. Çalık için ise Samsun-Ceyhan Petrol Boru Hattı Projesine ev sahipliği yapacak olan Samsun ilinin önemi çok büyük. Ayrıca Sinop bölgesi, Türkiyenin Akkuyudan sonraki nükleer santralının kurulacağı il olduğu için Çalık, bugünden elektrik dağıtım şirketini alarak büyük bir fırsat yakaladı. Bu nedenle ihalelerde beklenilenin üzerinde fiyat teklifleri ile karşılaşıldı. Bu durumdan en karlı çıkan ise ÖİB oldu.
Dağıtım ve üretim karlı
Yeşilırmak bölgesi, sanayi kuruluşlarının yoğunlaştığı bölge olmamasına ve yüzde 9,1lik yüksek kayıp-kaçak oranına rağmen, büyük bir çekişmeye sahne oldu ve ÖİBye 441.5 milyon dolarlık gelir getirdi. Bunun en önemli nedeni ise bölge içindeki Samsun ve Sinop illerinin enerji projeleri için önemli kentler haline gelmesinden kaynaklanıyor. İhalede birbiri ile çekişen Anadolu Doğalgaz ile Çalık için Samsunun önemi daha da büyük. Anadolu Doğalgaz şirketinin bağlı olduğu Aksa, Samsunda doğalgazdan elektrik üreten iki ayrı santrala sahip. Bu santrallardan üretilen elektriğin yine aynı el tarafından dağıtılması ise büyük kazanç sağlıyor. Aksa grubunun bu bölgenin dağıtım hakkını almak istemesi en çok bundan kaynaklanıyor. Çalık grubu ise Samsun-Ceyhan ham petrol boru hattı projesini yakında hayata geçirecek. Ayrıca Samsunda bir de rafineri kurma planları mevcut. Hal böyle olunca tesislerin elektriğinin yine aynı şirket tarafından verilecek olması maliyetleri de düşürmüş olacak.
Sinopa değeri nükleer artırdı
Yeşilırmak dağıtım bölgesi ihalesine ilginin yoğun olmasının bir diğer nedeni ise, bölge içindeki Sinop ilinde Türkiyenin ikinci nükleer santralının kurulacak olmasından kaynaklanıyor. Akkuyu bölgesi için nükleer santral hazırlıkları tamamlandıktan sonra, hükümet gelecek yıllarda Sinopta ikinci bir nükleer santral kuracak. Buradan üretilecek elektrik genel iletim sistemine verilecek ancak Sinop bölgesindeki dağıtım hakkının Çalık grubunda olması büyük bir avantaj yaratıyor. Bu nedenle gelecekte Sinopda bir nükleer santral projesi için açılacak ihaleye Çalık grubunun da teklif verebileceği yorumları yapılıyor. Yeşilırmak ihalesine, Akkuyu santral ihalesini alan ancak henüz ihale onaylanmadığı için beklemede kalan Park Holding de teklif vermişti. Geleceğe yönelik bu enerji yatırımları nedeniyle böylece kriz ortamına rağmen dağıtım ihalelerinden beklenilenin üzerinde gelir de elde edilmiş oldu.
(Referans; 09.11.2009)
Basından
Genel Merkez
