EMO‘dan yapılan yazılı açıklamada, krizle birlikte elektrik talebinin, Ocak-Eylül 2009 döneminde ortalama yüzde 4.9‘a düştüğü, yılın son çeyreğinde de durumun değişmemesi halinde Türkiye elektrik talebinde tarihi bir küçülme yaşanacağı ifade edildi. 1980‘den bu yana yalnızca 2001 kriziyle birlikte elektrik talebinin yüzde 1.1 oranında düştüğü kaydedilen açıklamada, elektrik üretiminde Ocak-Ağustos 2009 döneminde yüzde 4.8‘lik küçülme yaşanırken, aynı dönemde kamunun elektrik üretiminde yüzde 11.2‘lik kısıtlamaya gidildiği ifade edildi. Açıklamada, "Yani kamu 8 aylık dönemde geçen yıla göre 7.6 milyar kilovat saat daha az enerji üretti. Böylece Türkiye‘nin 8 aylık üretiminde talebe bağlı olarak gerçekleşen 6.5 milyar kilovat saatlik üretim azalışının tümü kamunun sırtına yıkıldığı gibi özel sektörün fazladan gerçekleştirebildiği üretim nedeniyle de kamu üretiminde kesintiye gitmek zorunda bırakıldı" denildi.
KRİZİN FATURASI KAMUYA
Krizin faturasının kamu santrallerine yıkıldığı, özel elektrik üretim şirketleri için ise krizin fırsata dönüştürüldüğü vurgulanan açıklamada, "Üstelik kamu santrallerine yıkılan fatura doğal gazdaki ‘al ya da öde‘ yükümlüğü nedeniyle nedeniyle daha da büyük oldu. Türkiye‘nin dışarıdan satın aldığı doğal gazı almaması durumunda bu kez kullanmadığı doğal gaz için bedel ödeyecek olması kamuyu hidrolik santrallerden yaptığı üretimde kesinti yapmaya yöneltti" denildi.
Açıklamada, kamu hidrolik santrallerinde üretim durdurulurken, özel sektör hidrolik santrallerinin geçen yıla göre daha fazla çalıştığı da ifade edildi.
Yap-işlet modeliyle kurulan, 4 doğal gaz ve 1 ithal kömüre dayalı santrallere yüzde 85 alım garantisi verilmesine rağmen, yılın 8 aylık dönemindeki üretimlere bakıldığında elektrik talebindeki düşüşün bu santrallere hiç yansıtılmadığı kaydedilen açıklamada, "Hatta geçen yıla göre yüzde 2.2 daha fazla üretim yapmalarına olanak sağlandı" denildi.
ZARAR KULLANICILARA
"Kamu santralleri aynı düzeyde üretim yapmaya devam ettirilselerdi, dağıtım kuruluşları bazında 17 milyar kilovat saat olan karaborsadan alınan elektrik miktarının 7.6 milyar kilovat saat azalarak, 10 milyar kilovat saatin altına düşmesi gerekirdi" denilen açıklamada, elektriğin imtiyazlı şirketlerden alınması nedeniyle oluşan kamu zararının, TETAŞ üzerinden elektrik kullanıcılarına yıkıldığı vurgulandı.
Açıklamada, "AKP‘nin serbest piyasa yandaşlığı, sözleşmeler, özelleştirmeler gibi uygulamalar yoluyla şirketlere kaynak aktarımının da ötesine geçmiş; kamu zararına piyasa manipülasyonlarına dönüşmüştür" denildi. (Ankara/EVRENSEL)
(Evrensel, 10.10.2009)
