Bakan Taner Yıldızin Suriye ziyareti öncesinde yapılan toplantıyla 11.3 milyar TLlik borç sarmalına çözüm arayışı başladı. Çözüm arayışına Hazinenin de devreye girdiği ve mahsuplaşma yöntemlerinin tartışıldığı öğrenildi. Ancak bunun için öncelikle kaynak bulunması gerekiyor. Mevcut borcun 4.4 milyar TLsinin 2006-2008 döneminde oluştuğu ve ihtiyaç olmasına rağmen elektrik fiyatlarına 5 yıl boyunca zam yapılmamış olmasınn en büyük zararın bu 2 yıl içinde oluşmasına sebep olduğu ifade ediliyor.
BOTAŞTAN BAŞLANACAK
Enerji KİTlerindeki borç sorununun çözümüne Öncelikle BOTAŞtan başlanacak. BOTAŞın Ankara Büyükşehir Belediyesinden olan alacağına Başkent Doğalgazın özelleştirme kapsamına girmesi yoluyla çözüm bulan bakanlık, EÜAŞın BOTAŞa olan borcunun çözümünü liste başına aldı. Çünkü BOTAŞın nakit akışı problemi bulunuyor ve bu durum Rusya, İran ve diğer ithalat yaptığı ülkelere faturalarının ödenmesinde sıkıntı yaratıyor. TETAŞın da ciddi oranda alacağı var ve bununla birlikte ortalama 1 milyar TLlik de borcu söz konusu. TEİAŞ üzerinden özel sektör elektriği alan TEDAŞ, özel sektöre ise 2 milyar TLye yakın oranda borçlu. Sorunun çözümüne yönelik formül arayışındaki çalışmalara Hazine de katılıyor. Mahsuplaşma için öncelikle kaynak bulunması gerekiyor. Üzerinde durulan formüller arasında kâr öngörülerinin aşağıya çekilmesi de bulunuyor.
ZAM KURU BEKLİYOR
Enerji KİTlerinin borçlarını artıran temel unsursa 2003-2008 döneminde elektrik fiyatlarına gerektiği halde zam yapılmamış olması. Ancak enerji KİTlerinin en çok 2006-2008 döneminde borç yönetiminde zorlandığı ve bu dönemde yapılmayan zamların etkisinin borçlarda daha fazla olduğu belirtildi.
Kamunun elektrik ticaret şirketi TETAŞ, toptan satış fiyatlarını yani TEDAŞa satış fiyatını belirliyor. Artırıma giderse TEDAŞ da vatandaşa ve sanayiciye sattığı elektrikte zam yapıyor. Bu yılın başında ihtiyacı bulunmasına rağmen TETAŞın yerel seçim öncesinde zamma gitmesinin önüne geçildiği ve bu durumun mali dengeyi bozduğu öğrenildi. TETAŞ, Hazinenin bugün açıklayacağı döviz öngörülerinden sonra yeni 3 aylık tarifelerini Enerji Piyasası Düzenleme Kuruluna (EPDK) bildirecek. TETAŞın mevcut durumda yüzde 20ye varan oranda zam ihtiyacı bulunuyor. Bu zam kararı alınırsa TEDAŞ da zam yapacak ve bu durum vatandaşa satılan elektriğin yüzde 5-10 zamlanması anlamına gelecek.
(Gazete 34; 26.08.2009)
