Danıştay, akaryakıt sektörünün uzun zamandır gündemini meşgul eden Bayındırlık ve İskan Bakanlığının "Binaların Yangından Korunması Hakkındaki Yönetmeliği"nin bazı maddelerinin yürütmesini durdurdu. TMMOB Elektrik Mühendisleri Odasının (EMO) Yönetmeliğe ilişkin Danıştayda açtığı davada, "Yoğun kullanılmasına rağmen bazı küçük veya alçak binalarda otomatik yangın algılama sistemlerini kurulmasına gerek olmadığı" hükümlerini içeren maddelerin yürütmesinin durdurulmasına karar verildi.
Yönetmelik otomatik yangın sistemi kurma zorunluluğuna takıldı
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, EMOnun itirazı üzerine, daha önce Danıştay ıo. Dairesi tarafından reddedilen yürütmenin durdurulması talebini kısmi olarak uygun buldu. Karara göre; Binaların Yangından Korunması Hakkındaki Yönetmeliğin 75/3 ve 75/5. maddeleri ile Ek-7. maddenin, "3. Kurum Binaları", "5. Ticaret Amaçlı Binalar", "6. Endüstriyel Amaçlı Binalar" ve "7. Toplanma Amaçlı Binalar" bölümlerinin yürütmesi durduruldu. Yönetmeliğin Ek-7. maddesinin "Kurum Binaları" bölümde, "Eğitim Tesisleri" için 21.5 metreden alçak veya 5 bin metrekareden küçük, "Yataklı Sağlık Tesisleri"nde ise 6.5 metreden alçak veya bin metrekareden küçük, "Ayakta Tedavi ve Diğer Sağlık Tesisleri" için ise 21.5 metreden alçak veya 2 bin metrekareden küçük binalar için otomatik yangın algılama sistemleri kurulmasına gerek olmadığı düzenlenmişti. "Ticaret Amaçlı Binalar" bölümde 12.5 metreden alçak veya 2 bin metrekareden küçük ve "Endüstriyel Amaçlı Yapılar" bölümde 21.5 metreden alçak veya 7 bin 500 metrekareden küçük binalar için de otomatik algılama sistemi kurma zorunluluğu getirilmemişti. Aynı maddenin "Toplanma Amaçlı Binalar" bölümünde ise "Yeme İçme" ve "Eğlence" tesisleri için 12.5 metreden alçak veya 2 bin metrekareden küçük binalar ile 6.5 metreden alçak veya 5 bin metrekareden küçük "Müze ve Sergi Alanları" ile "Terminaller" de otomatik yangın sistemi kurma zorunluluğu dışında bırakılmıştı.
Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu kararında, Yönetmelikte bazı binalarda otomatik yangın algılama sistemlerinin yapılmasının zorunlu tutulmadığı hatırlatılarak, şöyle denildi:
"Okullarda, sağlık tesislerinde, insanların yoğun olarak bulunduğu toplanma amaçlı binalar ile endüstriyel ve ticari amaçlı yapılarda otomatik yangın algılama sistemlerinin bulundurulması belli yapı yüksekliğine veya toplam kullanma alanına sahip binalar için zorunlu tutulmuştur. Sağlık ve eğitim tesislerinde, toplanma amaçlı binalarda, insanların yoğun olarak bulunduğu endüstriyel amaçlı binalarda ve ticari amaçlı binalarda çıkacak bir yangının erken algılanarak bu tür binaların erken tahliyesinin hayati Öneme sahip olduğu çekişmesiz olup, bu tür binalarda yangın algılama ve uyarı sistemlerinin bulunmasının olumsuz sonuçları yaşanan olaylarla da somut olarak kanıtlanmıştır.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı da uyarmış
Kararda, Yönetmelik tasarı aşamasında iken görüşü alınan İstanbul Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığının, getirilen sınırlandırmaların özellikle eğitim ve sağlık tesisleri açısından yaratacağı sakıncalara dikkat çektiği belirtilerek, şöyle denildi:
"Belirtilen durum karşısında; yapılarda yangın algılama sistemi bulundurulması zorunluluğu getirilmesi Yönetmeliğin amacına ve kamu yaranna uygun olmakla beraber her türlü eğitim ve sağlık tesislerinde, ticari amaçlı binalarda, endüstriyel amaçlı binalar ile insanların yoğun olarak bulunduğu; yeme, içme, eğlence, müzik, sergi alanları ve terminaller gibi toplanma amaçlı binalarda herhangi bir kısıtlama olmaksızın yangın algılama sistemlerinin bulundurulması gerekirken, Ek-7de yer alan yapı yüksekliğinden alçak veya toplam kullanım alanından düşük olan belirtilen türdeki yapılar için yangın algılama sistemi bulundurulması zorunluluğu öngörülmemesine ilişkin dava konusu Yönetmelik hükümlerine 7126 sayılı yasanın Ek-9. maddesine, Yönetmeliğin amacına ve kamuoyu yararına uyarlık bulunmamıştır."
LPGde asgari mesafe düzenlenmesi
01.1.2005ten önce imar planına LPG otogaz istasyonu olarak işlenen yerler için asgari mesafe tespit tutanağı istenmeyeceğine ilişkin hüküm yürürlülükten kaldırıldı.
EPDK, Danıştay yürütmeyi durdurma kararı üzerine daha önce petrol piyasası için yapılan düzenlemeyi LPG piyası için de yaptı. Buna göre "Sıvılaştırılmış Petrol Gaz Piyasasında Lisans Başvurusu ve Bildirim Açıklamaları Bölüm 1- "BAŞVURU DİLEKÇESİ EKLERİ" tablosundaki (3) numaralı dipnotunda yer alan ve Asgari Mesafe Tespit Tutanağına ilişkın olarak "01/01/2005 tarihinden önce; imar Kanunu hükümlerine göre imar planına "LPG Otogaz İstasyonu" alanı olarak işlenmiş veya geçerli veya inşaat ruhsatı olan yerler için, kişilerin yapacakları başvurularda aranmaz" hükmü kaldırıldı. Petrol piyasasında da geçtiğimiz günlerde bençer içerikli hüküm kaldırılmıştı. Bir bayinin Danıştayda dava açması üzerine Danıştay, söz konusu hükmün yürütmesini durdurmuş ve bu istisnadan yararlanarak ve bu istisnadan yararlanarak lisans alan istasyonun lisansının da geçersiz olduğuna kararvermişti. Bunun üzerine EPDK hem istisnayı hem de istasyonun lisansını iptal etmişti.
"Bayındırlık ve Iskan Bakanlığını duyarlı davranmaya çağırıyoruz"
Konuyu Enerji Petrol Gaza değerlendiren EMO Yönetim Kurulu Başkanı Musa Çeçen, 26 Mayıs 2009 tarihinde yaşanan ve 8 kişinin can verdiği Bursa Şevket Yılmaz Devlet Hastanesinde çıkan yangın felaketinin benzerlerinin yaşanmaması için Binaların Yangından Korunması Hakkındaki Yönetmeliğin yeniden düzenlenmesini talep ettiklerini belirtilerek, şöyle konuştu:
"EMO, uzmanlık alanlarındaki bilgi birikimini kamu yararı doğrultusunda kullanma girişimlerini sürdürme, kararlılığındadır. Ulusal yönetmelik ve standartların geliştirilmesi, uygulamaların doğru yapılabilmesi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığı dahil tüm kurum ve kuruluşlara bir kez daha çağrıda bulunuyoruz. Otomatik yangın algılama sistemlerinin kurulmasının zorunlu hale getirilmesi kadar, bu sistemlerin bakımlarının ve kontrollerinin eksiksiz olarak yapılmasının da hayati önem arz ettiğini hatırlatarak, tüm kurum ve kuruluşların yetkililerini duyarlı davranmaya çağırıyoruz."
Akaryakıt sektörü de Yönetmeliği yargıya taşımıştı
Bayındırlık ve İskan Bakanlığının, akaryakıt ve LPG sektörlerinin görüşünü almadan hazırladığı ve 19 Aralık 2007 tarihinde yürürlüğe giren "Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik" özellikle bayileri zor durumda bırakmıştı. Yönetmelikteki asgari emniyet mesafelerine uymayan birçok istasyonda gerekli onarım ve tadilat işlemleri yapılamıyor. Her türlü standardı hazırlama yetki ve sorumluluğu bulunan TSEnin hazırladığı TSE 12820 Akaryakıt İstasyonları Emniyet Mesafeleri Standardı ile de çelişen Yönetmelik, sektörün üzerinde uzlaştığı ve çok sayıda ek emniyet tedbiri getiren bu standardın uygulanmasını engelliyor. Sektörde faaliyet gösteren sivil toplum örgütleri de çözüm için konuyu yargıya taşımıştı. PETDER, Türkiye LPG Derneği, PÜİS ve TABGİS, Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmeliğin yürütmesinin durdurulması ve iptali için Danıştayda dava açmıştı.
(Enerji Petrol&Gaz Bayinin Sesi; 15.08.2009)
