Nükleer Karşı Platform adına açıklama yapan Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), yetki ve rapor karmaşası yaratılarak sürdürülen nükleer santral ihalesinin derhal iptal edilmesini istedi. Rusya Başbakanı Putinle yapılacak görüşmelerde ihalenin pazarlık unsuru yapılamayacağını belirten EMO, hukuki ve ekonomik olarak iptal edilmesi zorunluluğu ortaya çıkan nükleer ihalenin hukuka aykırı bir şekilde Putinin ziyaretine kadar devam ettirilmesinin dikkat çekici olduğu belirtildi.
Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), yetki ve rapor karmaşası yaratılarak sürdürülen nükleer santral ihalesinin derhal iptal edilmesini istedi. AKP Hükümetinin Rusya ile nükleer pazarlığı yapamayacağına dikkat çeken EMO, hukuki ve ekonomik olarak iptal edilmesi zorunluluğu ortaya çıkan nükleer ihalenin hukuka aykırı bir şekilde Putinin ziyaretine kadar devam ettirilmesinin dikkat çekici olduğu belirtildi.
EMO 41. Dönem Yönetim Kurulu, AKP Hükümetinin Rusya ile nükleer pazarlık yapamayacağı bildirdi. Rusya Başbakanı Vladimir Putinin gerçekleştireceği ziyarete ağır enerji dosyaları ile birlikte geldiğinin belirtildiği açıklamada, "Rusyanın Türkiye üzerindeki enerji etkinliğini arttıracak bu dosya ve anlaşmaların arasında, nükleer santral ihalesinin Rus firmaya verilmesi de yer almaktadır. Hukuki ve ekonomik olarak iptal edilmesi zorunluluğu ortaya çıkan nükleer ihalenin hukuka aykırı bir şekilde, Putinin ziyaretine kadar devam ettirilmesi dikkat çekicidir. Tek bir ortaklık grubunun teklif vermesine rağmen, ihale iptal edilmemiştir. Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TAEK) sürecinin de tamamlanarak, Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt AŞ (TETAŞ) Yarışma Komisyonu tarafından fiyat teklif zarfı açılmıştır. TETAŞ Yarışma Komisyonu, uzman kişiler tarafından da oldukça fahiş bulunan firmanın fiyat teklifini değerlendirerek olumsuz rapor vermiştir. Olumsuz raporun gereğini yapması gereken TETAŞ Genel Müdürlüğü, TETAŞ Enerji Alış Dairesini firmanın yok hükmünde olan revize fiyat teklifini değerlendirmek üzere görevlendirmiştir. Buradan gelen görüşle de ihalenin sonuçlandırılamayacağı ortaya çıkınca, bu kez kuruluş amacı fiyatları değerlendirmek olan TETAŞ Yarışma Komisyonunun fiyatı değerlendirme konusunda yetkisiz olduğu ileri sürülmüş ve Komisyona ikinci kez rapor yazdırılmıştır. Komisyonun ikinci raporundan da beklediğini bulamayan AKP Hükümeti, nükleer santral ihalesinde yetki karmaşası yaratarak, ihaleyi istediği gibi yönlendirmeye çalışmaktadır" ifadelerine yer verildi.
NORMALDEN FAZLA RAPOR DÜZENLENDİ
Nükleer santral ihalesine ilişkin oluşturulan mevzuatta, TETAŞ Yarışma Komisyonunun tek sonuç raporu tanımlanmasına karşılık, fiyat değerlendirmesine ilişkin çok sayıda raporun ortaya çıktığını belirten EMO, bu rapora karşın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldızın mütereddit bir durum olduğunu belirterek, detaylı inceleme için görev verdiği yönündeki açıklamalarını hatırlattı. Söz konusu durumun bizzat Bakanlık tarafından yaratıldığını ileri süren EMO, TETAŞ Yarışma Komisyonunun olumsuz raporu açıkken, zorlama yöntemlerle çeşitli durumlar yaratılmaya çalışıldığını öne sürdü.
Alanlarında yetkin kişilerden seçilmesi zorunlu olan 9 kişiden oluşan Yarışma Komisyonunun yalnızca zarf açan, evrak kaydı tutan sekretarya düzeyine indirgendiğine işaret eden EMO, Bakanlar Kurulunun ise İhale Komisyonu yerine geçirildiğini, hatta katılımcı şirketle yeniden pazarlık yapabileceğinin ileri sürüldüğünü vurguladı. EMO, böylece Bakanlar Kurulunun, tek katılımcılı, garip bir müzayedenin tellalı konumuna sokulduğunu ifade etti. EMOnun açıklamasında şu ifadelere yer verildi:
"Bugün Yarışma Komisyonunun yetkisiz olduğunu iddia ederek, ihaleye sürdürmeye çalışan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, daha önce Nükleer İhale Yönetmeliğine ilişkin Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) tarafından açılan davada verdikleri yanıtta ise Yarışma Komisyonunun yetkili olduğunu itiraf etti. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Başbakanlık tarafından mahkemeye ayrı ayrı sunulan savunma dilekçelerinde, TETAŞ Yarışma Komisyonunun fiyat teklifini değerlendirme konusundaki yetkinliği şöyle anlatılmaktadır: Açıklamalar ışığında 5710 sayılı Kanun kapsamında gerçekleşecek enerji alımına ilişkin ihalenin TETAŞ tarafından gerçekleştirildiği sabittir. Kanun gereği yapılan işlem sadece TETAŞ açısından enerji alım yarışmasıdır Başlıklardan da anlaşılacağı üzere söz konusu komisyonda değerlendirilecek husus elektrik alım ihalesine ilişkin olarak sunulan fiyat tekliflerinin değerlendirilmesi olup; nükleer santrale ilişkin teknik değerlendirme yapılmamaktadır. Dolayısıyla elektrik alımına ilişkin fiyat tekliflerinin değerlendirilmesi hususu, Şubat 2001 tarih ve 2001/2026 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ekinin 1. maddesi uyarınca elektrik satın alma ve satma anlaşmalarını yapma ve yürütme görevlerini yerine getirmek üzere kurulan TETAŞın bilgi ve ihtisas alanındaki bir faaliyete ilişkindir. Görüldüğü gibi fiyat tekliflerini değerlendirme konusunda TETAŞ Yarışma Komisyonu yetkili olup, Bakanlar Kurulunun ya da Enerji Bakanlığının, hatta TETAŞ Genel Müdürlüğünün bu aşamada herhangi bir yetkisinden söz etmek mümkün değildir. Kaldı ki yapılmak istenen uygulama zaten hukuka aykırıdır. Firmaların ihalede sunmuş oldukları zarfın dışmda ayrıca bir fiyat sunmaları mümkün değildir ve hukuken de geçerli değildir."
(Global Enerji; 01.08.2009)