Rusya ile Ukrayna arasında yaşanan anlaşmazlığın ardından bu yılın başında Avrupaya gaz akışının kesilmesiyle birlikte Türkiye-Avusturya arasında yapılacak Nabucconun önemi daha da artmıştı. Toplam maliyeti 12 milyar dolar olarak öngörülen hattan 30 milyar metreküp gaz taşınması hedefleniyor.
Reutersa bilgi veren Enerji Bakanlığından bir yetkili, Türkiyenin Nabucco projesine yönelik desteğinin devam ettiğini ve bazı kritik noktalardaki pozisyonunu koruduğunu ifade ederek, "Avrupa Birliği (AB) halen Şirketlerin arz güvenliği misyonu yoktur, Türkiye böyle hareket etmemeli diyor ancak Türkiyede kurumların arz güvenliği sorumluluğu var. Bu çerçevede gelen gazın yüzde 15inin net back (taşımacılık maliyetleri düşürüldükten sonra) hesabı üzerinden Türkiyeye verilmesi gerekli" dedi.
Somut ilerleme var
Nabucco konsorsiyumuyla, hükümetlerarası anlaşma ile geçiş ülke anlaşmaları üzerinde görüşmeler yapıldığını ve somut ilerlemeler sağlandığını vurgulayan aynı yetkili şunları söyledi: "Hukuki ve müktesebada ilgili konular ele alınıyor. Öncelikli olarak 4-5 madde üzerinde görüşmeler var. Ancak Türkiye halen net backte ısrarlı. Konsorsiyum ve AB, buna karşı çıkıyor. Temel yaklaşımları da arz güvenliğinde şirketlerin sorumluluğunun olmadığı yönünde. Türkiyede EPDK gibi kurumlar var ve onların görevleri arz güvenliğini temin etmek. Burada AB ülkeleri Türkiyenin arz güvenliği konusundaki yaklaşımının doğruluğunu son yaşanan Rusya-Ukrayna kriziyle de gördü. "Net back dahil belli konuların artık uzamadan sonuçlandırılması için zaman kaybedilmemesi gerektiğini vurgulayan aynı yetkili, "Konsorsiyum bu konu da dahil belli sorunların çözümü için ocak ayı sonuna kadar bir tarih belirledi" dedi.
Budapeştede zirve var
Botaştan bir yetkili, bu ayın sonunda Budapeştede bir zirve yapılacağını ve önemli konularda adım atılmasının beklendiğini söyledi. Başbakan Tayyip Erdoğan bu hafta Brükselde yaptığı açıklamada, Türkiyenin AB ile müzakerelerinde enerji başlığının bloke edilmesi durumunda, Nabuccodaki durumun gözden geçirileceğini söylemişti. Bu açıklama, Avrupada bazı yetkililerin eleştirisine neden olmuştu.
Yatırım gerekli
Aynı yetkili, Nabucco hattından taşınacak olan gaz için şu anda yeterli kaynak olmadığını, bunun için kaynak sağlayacak projelerin desteklenmesi gerektiğini belirtti. Hattan doğalgazı taşınması ihtimali en yüksek olan ülkenin Azerbaycan olduğunu vurgulayan aynı yetkili, "Gaz kaynakları tahsis edilmiş durumda. Burada gaz üretimini teşvik etmek gerekiyor ki, taşıma projeleri beraberinde gitsin. Taşıma projesi yapılırsa bu doğalgaz çıkarma projesini cesaretlendir. Bu da o bölgeye sermaye aktanlmasını beraberinde getirir" dedi.
Toplam 3 bin 300 km uzunluğunda olacak olan ve yaklaşık yarısı Türkiyeden geçecek Nabucco boru hattı projesinde, Botaşın dışında Almanyadan RWE, Avusturyadan OMV, Macaristandan MOL, Bulgaristandan Bulgargaz ve Romanyadan Transgaz şirketlerinin payı var.
(Radikal; 22.01.2009)