ANKARA - Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), Elektrik Piyasası Yasasında değişiklik yapan tasarı ile enerji alanında serbest piyasanın çöktüğünün belgelendiğini savundu.
EMO, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülmekte olan "Elektrik Piyasası Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısıöna ilişkin bir rapor hazırladı. Raporda, AKP Hükümetinin, 2002 yılından bu yana "serbest piyasa" ısrarıyla sürdürdüğü neo-liberal politikaların, ülkeyi "karanlık açmazı"yla karşı karşıya bıraktığı savunularak, "TBMMde görüşülmekte olan tasarı, aslında uygulanmaya çalışılan serbest piyasa modelinin çöküşünün itirafıdır. Bu itirafa karşın adı serbest piyasa olan, kamuya yatırım yaptırılmayan ama şirketlere kamunun kaynak aktardığı bir enerji piyasası büyütülmek istenmektedir" denildi.
Tasarının, serbest piyasa mantığı içinde veya kamu eliyle yatırım yapma anlayışı kapsamında değerlendirilemeyeceği dile getirilen raporda, gelinen noktada açmazların yeni açmazlarla çözülmeye çalışıldığı anlatıldı. Raporda, "AKP Hükümeti, bir dönemin çok eleştirilen tüm uygulamalarını daha da genişleterek yeni bir nema dağıtım düzeni getirmeye çalışmaktadır. Son noktada kamunun yükü üstlenerek yatırım yapmasına izin verilmesi ise yalnızca bir görüntüdür" denildi.
Tasarıyla kamu engelleniyor
Raporda, kamunun yatırım yapabilmesi açısından mevcut duruma bakmak gerektiği vurgulanarak, şu tespitlere yer verildi:
"EÜAŞın yatırım yapabilmesi için mevcut yasal düzenlemede açık bir yasak bulunmamakta, hatta hükümetin itirafı ile sehven yaptığı bir yanlışlık sonucu gerektiğinde yatırım yapmasına yönelik sınırlandırma da kaldırılmış bulunmaktadır. Bu nedenle kamunun acil yatırım yapması için siyasi bir kararlılık gösterilmesi yeterlidir. Ancak Hükümet yeni tasarıyla gerektiğinde yatırım yapma anlayışından daha dolambaçlı, daha uzun bir süreç öngörmekte, açıkçası kamu yatırım yapmasın anlayışını benimsemektedir. Üstelik bu kamu yatırım yapmasın anlayışı, kamu kaynaklarının firmalara aktarımı yoluyla, teşvikli ve kar garantili ihalelerle, bir dönemin çok eleştirilen modellerine geri dönüşü de içeren yapılanmaya kadar uzanmaktadır."
İhaleci kuruluşlar dönemi
Raporda, Tasarıdaki arz güvenliği düzenlemesiyle TEİAŞ, Enerji Bakanlığı, EPDK üçgenine Bakanlar Kurulunun da eklendiği öne sürülerek, "Tasarının arz güvenliğiyle ilgili düzenlemelerinin bir yüzünü, enerji kurumlarının ihaleci konumuna taşınması oluşturmaktadır. TEİAŞ, rüzgar santralı ihalesinden, kapasite ihalelerine kadar uzanan ihaleci bir kuruluş olacaktır. TETAŞ iç piyasadan alım yapmaya yönelik ihaleler yapacaktır. Elektrik açığı sorunu nedeniyle Bakanlar Kurulu kararıyla merkezi yarışma adı altında ihaleler yapılabilecektir. Özelleştirme İdaresi, EÜAŞ ve TEDAŞın kuruluşlarını satmaya çalışacaktır" denildi.
(radikal.com.tr, 13.05.2008)
