EKMEĞİ DE VURDU!
DOĞAL gaza yüzde 20.4, elektriğe yüzde 20 zam geldi. Son zamların ardından elektrik dokuz ayda yüzde 95, doğal gaz ise yüzde 165 oranında zamlandı. Elektriği yakmanın, kombiyi açmanın katlanan maliyeti ekmeği de vurdu. Undan elektriğe üretim maliyeti yüzde 180 ile 400 arasında artan fırıncıyı da vatandaşı da zor günler bekliyor.
HÜKÜMETİN TERCİHİ
Türkiye`nin Enerji Görünümü raporu enerji pahalılığının hükümetin politikalarının eseri olduğunu gösteren sebepleri sıraladı: İthal fosil yakıtlarda yüksek oranlı dışa bağımlılık, artan enerji ithalatı faturası, YEKDEM uygulamalarıyla özel şirketlere kaynak aktarılması, enerji fiyatlarında enflasyonun çok üzerinde yüksek artışlar.
DOĞAL GAZ VE ELEKTRİĞE DEV ZAM
Türkiyede konutlarda kullanılan doğal gaz ve elektrik fiyatlarına yüzde 20 zam yapıldı. Sanayide kullanılan doğal gaz ve elektriğe ise yüzde 50 zam yapıldı. Türkiyede doğal gaz ve elektrik fiyatlarına yeni zamlar geldi.
BOTAŞ, 1 Eylülden geçerli olmak üzere konutlarda kullanılan doğal gaz fiyatında yüzde 20.4, küçük ve orta ölçekli işletmelerde kullanılan doğal gaz fiyatında yüzde 47.6, sanayide kullanılan doğal gaz fiyatında yüzde 50.8 ve elektrik üretiminde kullanılan doğal gaz fiyatında yüzde 49.5 oranında artış yapıldığını açıkladı. Gelen zamlarla birlikte son bir yılda vatandaşa yüzde 180i, sanayiciye yüzde 430u aşan enerji zamları yansıtıldı.
Yıl içindeki doğal gaz zamları konutlar için yüzde 119.5i buldu. Bu oran birinci kademe küçük işletmelerde yüzde 219.2 iken, ikinci kademe büyük işletmelerde yüzde 51.5 ve elektrik üretim amaçlı tarife için ise yüzde 273.6ya ulaştı. Türkiyenin kullandığı doğal gazın yüzde 99dan fazlasını yurt dışından ithal ettiğini hatırlatan BOTAŞ, pandemi ve Ukraynadaki savaşın küresel enerji piyasalarındaki doğal gaz fiyatlarında yüksek oranda artışlara sebep olduğunu savundu.
BOTAŞ, "1 Eylül 2022 tarihi itibarıyla tüketicilerimizi imkanlar çerçevesinde asgari düzeyde etkileyecek şekilde doğal gaz satış fiyatlarında bir düzenleme yapılması maalesef zorunlu hale gelmiştir" açıklamasında bulundu. Açıklamada, "Bu artışlara rağmen, özellikle konutlarda kullanılan doğal gazda tüketicilerimize yüzde 80in üzerinde destek verilmeye devam edilmektedir" denildi. ELEKTRİK ZAMMI YÜZDE 20-30
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (EPDK) da 1 Eylülden geçerli olmak üzere mesken ve tarımsal faaliyetlerde kullanılan elektriğin fiyatında yüzde 20, kamu ve özel hizmetler sektörü ile diğer abonelerin kullandığı elektriğin fiyatında yüzde 30, sanayide kullanılan elektriğin fiyatında ise yüzde 50 oranında artış yapıldığını açıkladı.
DÖRT KİŞİLİK AİLENİN ELEKTRİK FATURASI 399 LİRA OLDU
ELEKTRİK Mühendisleri Odası (EMO) tarafından yapılan hesaplamaya göre, zamla birlikte 4 kişilik bir ailenin asgari yaşam standardı için tüketeceği varsayılan 230 kWh`lik faturanın toplam bedeli bir önceki aya göre yüzde 20 artarak 399 TL`ye çıktı.
EMO tarafından yapılan açıklamaya göre günlük 8 kWh olarak belirlenen ve 30 günlük 240 kWh`a denk gelen ilk kademe sınırında olan konutlar için elektriğe 2022 başından bu yana yapılan zam yüzde 209`a ulaştı.
ENFLASYONU TETİKLEYECEK
EMO şu değerlendirmelerde bulundu: "Sanayi, ticarethaneler ve tarımsal sulama için de yüzde 20 ile yüzde 50 arasında değişen oranlarda büyük bir zam yapıldığı da hesaba katıldığında elektrik zamlarının tüm toplum kesimleri için dayanılmaz bir hale ulaştığını söyleyebiliriz. Böyle yüksek bir maliyet artışı ile üretmek mümkün olmadığı gibi, Türkiye`nin içinde bulunduğu borç-faiz sarmalı, yüksek enflasyon ve ekonomik krizden çıkabilmesi de imkansız hale gelmektedir.
Üstelik doğalgaz fiyatlarına da 1 Eylül`den geçerli olmak üzere konutlar için yüzde 20, sanayi için yüzde 50 olmak üzere yine zam yapılmıştır.
Doğalgaz ve elektrik fiyatlarında yaşanan bu gelişmeler, yıllardır sürdürülen dışa bağımlı enerji politikalarının sonucudur. "Yerli ve milli" söyleminin perde arkasında ithal kaynakların egemenliği devam etmektedir. Cari açık üzerinde de büyük etkisi olan enerji ithalatı kapsamında kurdaki yükselmeler, zam yağmuru olarak fiyatlara yansıtılmaktadır. Enerjinin sanayinin ana girdisi olduğu dikkate alındığında ülke ekonomisi büyük bir açmaza sokulmuş bulunmaktadır. Enerjiye yapılan zamlar iğneden ipliğe yeni zamların da tetikleyicisi olacaktır. İnsanların günlük ihtiyaçlarını karşılamalarını doğrudan etkileyen bu zamlar, günümüzde temel insan hakları kapsamında sayılan enerji kullanım hakkını da büyük ölçüde kısıtlayacaktır.
"TEK ÇIKIŞ YOLU KAMUCU PLANLAMA"
Ülkemizde dayanılmaz boyutlara gelen enerji pahalılığından tek çıkış yolunun, bu alanın kar hırsından uzak bir şekilde merkezi bir plan ve kamusal bir anlayışla yeniden yapılandırılması olduğu açıktır. Hızlı ve kapsamlı bir kamulaştırmayı önüne koymayan hiçbir programın yoksul halkın evindeki yangını söndürme şansı yoktur. Siyasi iktidarı, yoksul halktan bir avuç enerji tekeline sermaye aktarımı anlamına gelen ve tüm toplumsal kesimler için sürdürülemez olduğu gün geçtikçe daha açık olarak görülen bu ekonomik modelden bir an evvel vazgeçmeye; bütün siyasi partileri de enerji alanında yeniden yapılandırma programlarını bu gerçek doğrultusunda kurgulayarak toplumla paylaşmaya davet ediyoruz. "