HABERLER

YURDUMUZDAN VE PLÂN UYGULAMASINDAN HABERLER

KEBAN BARAJI İNŞAATINA BAŞLANIY OR:

Keban Barajı inşaatı için yapılan hazırlık çalışmalarına D.S.I. İdaresince hız verilmiştir. Öğrendiğimize göre, Keban ve Çıçeroz (Gökçe kaya) barajları kontrol mühendisliğinin dünya çapında ün yapmış mühendislik firmaları arasın da ihaleye çıkarılması için gerekli şartnameler hazırlanmaktadır. Ayrıca Keban barajı derivas yon tünellerinin inşası ihaleye çıkarılmıştır. De rivasyon tünelleri iki adet 750 metre uzunluğun da ve kaplamadan sonra iç çapı 15 metre olacak tır.

KÜTAHY A AZOT SANAY İİ TESİSLERİ TEVSİ EDİLİY OR:

Yurdumuzun azotlu gübre ihtiyacını karşıla mak üzere, Azot Sanayii Umum Müdürlüğü tara fından gerekli etüdler yapılmış ve Kütahya'da kurulmuş fabrikanın kapasitesinde Mersin ve izmit'te birer fabrika ile Kütahya'da % 50 tevsi at yerine Kütahya tesislerinde % 285 tevsiat ya pılmasının daha ekonomik olacağı sonucuna va rılmış ve bu husus Devlet Plânlama Teşkilâtınca da tasvib edilmiştir. Azot Sanayiinin şimdiki te sisleri halen kuzeybatı enterkonnekte şebekesin den 18 MW çekmekte olup, mukavele gücü 17.5 MW tır. Tevsiatın gerçekleşmesi halinde Azot Sanayii Kütahya tesislerinin enerji talebinin 60 MW olacağı ifade edilmiştir.

Y ILDIZTEPE ANBARLI 154 kV ENERJİ NAKİL HATTI İÇİN SİS Tİ Pİ İZOLATÖR

SİPARİŞ EDİLDİ :

Yıldıztepe — Anbarlı 154 kV luk enerji na kil hattının Marmara sahillerinden geçecek kıs mının ratıp havada atlamalara sebebiyet verme mesi için beheri 1,95? hesabile 5 000 adet sis ti pi askı izolatörü Etibank Genel Müdürlüğü ta rafından DIA (Deutscher İnnen Und Aussen handel, Chaussee Strasse 111/112 Berlin N 4 Doğu Almanya) firmasına sipariş edilmiştir.

KİTİ TUZLUCA VE KİTİ İĞDIR 15 kV ENERJİ NAKİL HATLARININ İNŞASINA

BAŞLANIY OR :

DSİ tarafından Türk Rus sınırında Araş nehri üzerinde kurulmakta olan Kiti Hidroelekt rik Santralından Tuzluca ve Iğdir'a enerji ilete cek olan 15 kV luk Kiti Tuzluca ve Kiti iğdir enerji nakil hatlarının tesisi için gerekli teşki lât Etibankça kurulmuş olup Doğu Anadolu Böl gesi Şebeke Montaj Şefliği adı altında İğ dır'da DSİ nezdinde faaliyete geçmiştir. Montaj Şefi Vekilliğine üyemiz Elek. Y. Müh. Atillâ Se zer görevlendirilmiştir. Başarılar dileriz.

Söz konusu enerji nakil hatlarında kullanı lacak VHD. 15 tipi mesnet izolatörleri Çanakka le Seramik Fabrikaları A.Ş. ne sipariş edilmiş tir.

BANDIRMA TRAFO MERKEZİNİN İNŞASINA BAŞLANDI :

Bandırma Etibank tarafından kurulmakta olan Boraks Fabrikasına da enerji verecek olan Bandırma 66/15/6,3 kV 3500 kVA lık trafo mer kezinin tesisine 1.6.1964 tarihinde Etibank Bur sa Bölgesi Şebeke Tesis Başmühendisliğince baş lanmıştır. Gönel Bandırma 66 kV luk enerji na kil hattından beslenecek olan merkezin proje tu tarı 750.000 TL dış olmak üzere 1.890 000 TL. dır. Emaneten yapılmaktadır.

HADIMKÖY 154 kV LUK TRAFO MERKEZİNİN İNŞASINA BAŞLANDI :

Hadımköy'de tesis edilecek olan 154 kV luk transformatör merkezinin inşasına 1.5.1964 tari hinde Marmara Bölgesi Şebeke Tesis Başmü hendisliğince başlanmıştır. Adı geçen merkez Ambarh'da kurulacak yakıt yağı santralında üretilecek enerjiyi civarına dağıtacak, bu arada Teskos su tesislerini besleyecektir. Merkezin 1965 yılının birinci yarısında ikmal edileceği tahmin edilmektedir.

DÜNYADAN

AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİNDE 1963 Y ILINDA ELEKTRİK ÜRETİMİ :

Amerika Birleşik Devletlerinde elektrik üre timi ve bununla ilgili konularda 1963 yılına ait bilgiler Edison Elektrik Enstitüsü tarafından ya yınlanmıştır. Verilen bilgilere göre 1963 yılında A.BJ). de:

b) 1963 de sevk edilenler A.B.D. içinden 6286 Adet

A.B.D. dışından 316 Adet

6602 Adet

62 151 MVA 4 829 MVA

66 980 MVA

Alınabilir maksimum güç: Tepe (puvant) güç : Üretilen elektrik enerjisi: 1963 de yıllık yük faktörü :

209 600 MW; 1962 ye göre artış % 5,8 161 700 MW; 1962 ye göre artış % 6,9 921,8 TWh; 1962 ye göre artış % 7,2 %65,1

Yükün kullanma miktarı 5.700 saat olmuştur. Ticarî maksatlarla 1963 de 4 MW ve daha bü yü!: güçte tesis edilen yeni elektrik üretim tesis leri.

Termik Hidrolik

75 Adet 54 Adet

9 331 MW 3146 MW

Toplam

129 Adet

12477 MW

1 Ocak 1964 de sipariş edilmiş veya tesis edil mekte olup 1964 de veya ileri yıllarda işletmeye alınacak yeni tesisler:

281 Adet 45410 MW

1963 yılı sonunda Atom satrallarının durumu:

Çalışmakta olanlar;

954 MW

Tesis edilmekte olanlar (denenmekte

veya plânlanmış olanlar)

4321 MTV

A.B.D. elektrik teçhizatı imalâtı

Termik türbo alternatörler ve hidrolik türbin

ler için generatörler (4 MW veya daha büyük

leri)

A.B'D. elektrik sistemleri tara

fından

19 009 MW

A.B.D. sanayicileri tarafından 150 MW

A.B.D. dışından istenilen

3 218 MW

b) 1963 de sevk edilenler A.B.D. elektrik sistemlerine A.B.D. sanayicilerine A.B.D. dışına

22377 MW

11409 MW 177 MW

2 694 MW

14280 MW

c) (a) ve(b) nin toplamı

39 657 MW

Siparişin % 14,4 ü ve sevkiyatın % 18,9 u ya

bancı memleketlere yapılmaktadır.

501 kVA ve daha büyük güçte transformatör

ler:

A.B.D. içinden

6 624 Adet 97 366 MVA

A.B'D. dışından

352 Adet 5 648 MVA

6 976 Adet 103 014 MVA

Bir karşılaştırma yapabilmek üzere memleke timizde 1963 yılına ait değerleri de bildirmeyi faydalı görüyoruz.

Kurulu güç 1376 MW 1962 ye göre artış % 1,4

Puvant güç 840 MW 1962 ye göre artış % 12,7

Üretilen e

lektrik ener

jisi

3965TWh 1962 ye göre artış % 11,6

1963 d e :

Yıllık yük faktörü Yük kullanma miktarı

% 35,9 4720 saat

AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİNDE MÜ HENDİS ÜCRETLERİ ARTI RI LDI:

Amerik Birleşik Devletlerinde devlet dairele rinde çalışan mühendislerin yıllık ücretleri yeni den ayarlanmıştır. Eski ve yeni ücretleri aşağıda veriyoruz:

Derece eski ücretler

yeni ücretler

(Amerikan doları) (Amerikan doları)

GS 5 7 9 11 12 13 14 15 16 17 18

5670 7090 6770 8525 7260 9330 8690 10930 9980 12620 11725 14805 13615 17215 15665 19270 16000 18000 18000 20000 20000

5990 7475 7050 8850 7455 9660 8845 11500 10200 13395 12075 15855 14170 18580 16460 21590 18935 24175 21445 24445 24500

Örnek olarak bazı üyelerimizin yakından bil diği iki makamın eski ve yeni ücret durumları aşağıda gösterilmiştir:

F.E. Dominy, Commissioner of the USBR: 20000 den 24500 e;

B.P. Bellport, Chief Engineer of the USBR (Denver.Colo. Office) : 19000 den 22945 e çık mıştır.

Elektrik_ Mühendisliği 93

ODADAN

Odamıza yapılan bazı müracaatlardan, yev miyeli Personel talimatnamesinin muhtelif ida relerde farklı tatbik edilmekte olduğu anlaşıl maktadır. Bilhassa bazı teşekküllerin hizmet yıl larını hesaplarken Yedek Subaylık Okul müdde tinin katılmadığı görülmektedir.

Halbuki bu husus, Bayındırlık Bakanlığı müsteşarının başkanlığında, teknik personel ça lıştıran teşekkül temsilcilerıninde katılarak yap tıkları toplantılar sonucu 1.6.1963 tarihinde ya pılan protokolde gayet açık olarak belirtilmek tedir.

Protokolün 2 madde, 1 fıkrası.

Teknik elemanların,. gerek âmme, gerekse serbest sektörde mesleği içinde çalıştığını ve

sika ibrazı suretiyle tevsik edenlerin Yedek Su bay Okulu ve kıt'a hizmeti de dahil edilmek şar tiyle okuldan mezun olduğu tarih mebde kabul edilerek tesbit olunacak hizmet müddetlerine göre intibakları yapılmasını bildirmektedir.

Her hangi bir şekilde yanlış muameleye ma ruz kalan üyelerimizin Odaya baş vurmalarını rica ederiz.

Odamız Yayın Kurulu üyesi ve Yayın Yöne ticisi Güney Gönenç'in yurt dışına gitmesi sebe biyle Yayın Yöneticiliğine, Kurul Üyesi Nejat İlgaz, Kurul üyeliğine de Hüseyin Tekinel geti rilmişlerdir.

BAŞKA DERGİLERDE

TÜRKİY E MÜHENDİSLİK HABERLERİ; Sayı 112 Temmuz 1964

İstanbul Hukukçular sitesi, İnşaat sistemine yenilik getirecek YTONG fabrikası, Teknik kongre, yapılarda yıkılma ve modern güven mefhumu, Prof. S. CHAMECKİ; D.S.İ. nin 1963 yılı makineli inşaat ihaleleri, Halim Ağaoğlu; Depo İnşaatında geçirimsiz beton Ekrem Çelebi; Kazık tipinin seçiminde rol oynıyan faktörler, Hüsameddin Güz; Enine deformasyonu hesaba katan kiriş metoduna göre şet kabuklarının he sabı, Çev.: Hasan Karataş; Geçirimsiz tabakaya kadar indirilmemiş kuyularda debi hesabı, çev.: Münir Alpsoylu; E.İ.E. İdaresinin ÇİÇEROZ ke mer barajında yaptığı araştırmalar münasebe tiyle (IV) Der.: Necip O. ARTUKOĞLU; Modern Müteahhitlik ve inşaat sanayiinin mayilet fonk siyonları (1), Doğan Sorguç; Haberler, Yeni Ya yınlar.

MÜHENDİS VE MAKİNA; Cilt 7, Sayı 84 Tem muz 1964

Türkiye'nin son 30 yıllık sanayi gelişmesi, Cemal Üner; Türbo kompresörlerde hasar ve Aşınmaların önlenmesi, Çev.: Yelman Gazimihal; Santrifüj Pompa ve tahrik motoru, Çev.: Turgut Tarıkâhya; IMTRAN VOİMA OY'S termik ener

ji santralı; Memleketimizde sınaî tesisler; Stan dardlar; Bibliyografya; 1964 Sanayi kongresi ilâ vesi.

KİMY A MÜHENDİSLİĞİ MECMUASI : Y ıl 3 Cilt 1 Sayı 11 Temmuz 1964

Birinci Beş Yıllık Kalkınma Plânı ve Kimya Sanayii; Kimya Sanayii; Uzun Vadeli Plân Ça lışmaları ve 1965 Programı Hakkında T.M.M.O. B. Kimya Mühendisleri Odasının Görüşlerine ait Not; Afif Alışımlı; Çeliklerin Spektrol Analiz leri üzerine araştırma, Dr. Yzb. Ertuğrul Hora san; Yanma Proseslerinde Alev Temperatürleri, Dr. Enis Kadıoğlu; Çok tesirli Evaporatörler ve Yaklaşık Değerlerde Çözüm Metodu, Doç. Dr. İhsan Çataltaş; Yüksek Basınç Fırınlarının inşa sı, Sadettin Bilginer; İzalosyon İçin Yeni Bir Mika Cinsi, Utku Sadık; ÜI üncü Milletlerarası (Atom Enerjisinin Barışçı Gayelerle Kullanıl ması) Konferansı, Dr. Muammer Çetinçelik; 1963 Nobel Kimya Armağanı, Dr. Muammer Çe tınçelık; Amerika ve Dünya Kimya Sanayiine ait Haberler; Unit Professe's ve Unit Operations, Mehmet Orhun; Odadan Haberler; Meslektaşları mızı tanıyalım.

ÜYELERİMİZDEN HABERLER

•k O.D.T.Ü. öğretim üyelerinden, üyemiz Gü ney Gönenç Brooklyn Polytechnic Üniversitesin de ihtisas çalışması yapmak üzere yurdumuzdan ayrılmıştır. Başarılar dileriz.

Vkr O.D.T.Ü Elektrik bölümü Asistanlarından üyemiz Lenzi Togaylı Philips firmasının özel okulunda ihtisas çalışması yapmak üzere yurdu muzdan ayrılmıştır. Başarılar dileriz.

•k Bayan Nurten Dündar ile üyemiz Mesut A. Şenyol 24 Temmuz 1964 günü İstanbul'da nişan lanmışlardır. Mutluluk dileriz.

• Elek. Y. Müh. Gönül Ersayın ile Klek. Y. Müh. Teoman Güner 14 Ağustos günü evlenmiş lerdir. Mutluluk dileriz.

k Üyemiz Ferit Odar'ın 12 Ağustos 1964 günü bir oğlu dünyaya gelmiştir. Orhan'a mutlu bir ömür dileriz.

•Jc Bayan Muazzez Kemik ile üyemiz Namık Kemik'in bir kız çocukları dünyaya gelmiştir. Anne ve babayı tebrik eder küçüğe uzun ömür dileriz.

~k Bn. Yüksel özgür ile üyemiz Şadan Akyüz 8/8/1964 de nişanlanmışlardır. Saadetler dileriz.

^r Bayan Nesrin Atacan ile üyemiz Mehmet Atacan 6 Temmuz 1964 günü evlenmişlerdir. Mutluluk dileriz.

t

it Odamız Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Ayhan Erkan'ın kayınpederi vefat etmiştir. Baş sağlığı dileriz.

•jc Üyemiz A. Sait Kutver'in babası Dr. Avni Kutver vefat etmiştir. Başsağlığı dileriz.

İlci bir Kayıp

Üyemiz AVNİ ERGİN, 28.7.1964 günü vazifesi başında ani bir kalp kriziyle aramızdan ebediyen ayrılmıştır.

H. Avni Ergin 1330 da Bademli (Dikili) de doğmuş ilk tahsilini Bergama Numune ilk Okulunda, Orta ve Lise tahsi lini İstanbul'da, Yüksek tahsilini Almanya'da yapmıştır.

1939 da Yüksek tahsUini bitirdikten sonra 25.9.939 da İs tanbul Fen İşleri MUfettiş Muavinliği ile hayata atılmış bura dan askerlik hizmeti için ayrılmış 8.10.948 tarihine kadar serbest çalışmıştır. 8.10.948 de Ereğli Kömürleri İşletmesine intisap etmiş sırası ile Merkez Atelyeleri Elektrik Eksperi, Kozlu dışarı işler Eksperi, Kozlu Elektromekanik Başmühen disi, Materyel Mekanizasyon Müdür Muavini olarak hizmet etmiştir.

Merhum evli olup iki çocuk babasıydı.

Merhuma Tanrıdan rahmet, kederli ailesine ve bütün ar kadaşlarına başsağlığı dileriz.

Transformatör Sac'ı

Yusuf Ziya Algül Galata Kemeralü Cad. Sevgi tş Hanı 36/C İstanbul Telefon : 49 19 17