Elektronik, haberleşme ve bilişim

Haberleşme, telekomünikasyon ve yayıncılık

Telefon, radyo, televizyon, uydu, mobil iletişim (GSM), fiber optik, antenler; telekom sektörü ve politikaları, frekans ve yayıncılık düzenlemeleri.

623yazı
1957–2026 5 yayında
  1. Kablosuz Algılayıcı Ağlar (KAA) ile Tasarlanmış Afet Uyarı Sistemleri ve Öncelikli Araçların Afet Sonrası Geçişlerinin Kolaylaştırılması Tasarımı

    Merve Babaoğlu

    Afetler, doğal yollarla veya insan eliyle gerçekleşebilen ve tehlike yaratan olaylardır. Doğal afetler, doğadaki canlıları ve yapıları ciddi şekilde etkileyebilir. Ülkeler, oluşabilecek zararları azaltmak için yatırımlar yaparak afet öncesi önlemler alabilir ve kayıpları en aza indirebilir. Afet öncesi, sırası veya sonrasında kullanılacak erken uyarı sistemleri, önlemlerin hızlı alınmasını kolaylaştırır. Geçmişte farklı teknolojiler kullanılmış olsa da bağlantı kopuklukları ve bilgi iletimindeki gecikmeler Kablosuz Algılayıcı Ağlar (KAA) kullanımını artırmıştır. Bu çalışmada, farklı afet türleri için tasarlanmış teknolojiler incelenmiş ve kavramsal bir model önerilmiştir. Önerilen modelde, IR sensörlerle acil geçiş araçlarının kavşaklardaki mesafesi takip edilerek trafik ışıkları otomatik yönetilmektedir. Bu sistem, afet sonrası veya normal durumlarda acil araç geçişlerini kolaylaştırmayı amaçlamaktadır. Çalışma bir fikir ve tasarım niteliğindedir; henüz gerçek ortamda uygulanmamıştır. Gelecekte simülasyon ve prototip çalışmalarıyla test edilebilir

    Teknik / bilimsel makale Bilimsel Dergi · Cilt: 16 Sayı: 3 · Eylül 2026

  2. Stub Yapılı Kuplaj Tabanlı Mikrodalga Sensör ile Motor Yağı Kullanım Ömrü Tespiti

    Berkay Pehlivan, Mustafa Yıldırım, Doç. Dr. Mahmut Ahmet Gözel

    Bu çalışmada, motor yağı kullanım ömrünün mikrodalga frekans bölgesinde tahribatsız ve yüksek hassasiyetle izlenebilmesi amacıyla kuplaj hattı destekli, stub yapılı kompakt bir sensör tasarlanmış ve deneysel olarak doğrulanmıştır. AD 255C taban malzemesi üzerine inşa edilen 120 × 30 mm² boyutlarındaki sensör, çeyrek dalga empedans uyumlamasına göre optimize edilerek elektromanyetik alanın numune ile etkileşimi artırılmıştır. Tasarımın performansı, 0 km ile 21.100 km aralığındaki motor yağı numuneleri kullanılarak S21 iletim parametresi üzerinden analiz edilmiştir. Deneysel sonuçlar, yağın kullanım kilometresi arttıkça dielektrik sabitindeki değişime bağlı olarak rezonans frekansında kayma sergilediğini kanıtlamıştır. Hava ortamında 5.48 GHz olan rezonans frekansı; kullanılmamış motor yağında 5.20 GHz’e, 15.500 km’de 5.18 GHz’e ve 21.100 km’de 5.12 GHz seviyesine gerilemiştir. Toplamda 360 MHz’lik bir frekans kayması elde edilmiştir. Önerilen S21 tabanlı yaklaşım, literatürdeki yansıma temelli sistemlerden farklı bir ölçüm altyapısı sunarak, motor yağı kullanım durumunun belirlenmesine yönelik bakım uygulamaları için pratik bir yaklaşım ortaya koymaktadır.

    Teknik / bilimsel makale Elektronik ve yarı iletkenler Bilimsel Dergi · Cilt: 16 Sayı: 3 · Eylül 2026

  3. Extracting Sparse Periodic Fault Signatures from Noisy Signals in Rolling Element Bearings

    Aziz Kubilay Ovacıklı

    This study develops a hybrid stochastic–robust optimization framework for industrial energy management under photovoltaic generation and electricity price uncertainty. The proposed two-stage model integrates scenario-based scheduling, robust operational adjustments, battery storage dynamics, and carbon emission costs. Its effectiveness is evaluated using a grid-connected industrial microgrid and compared with deterministic, stochastic, and robust optimization approaches. The hybrid model achieves a daily operating cost of $1,173.9, with 86.4% photovoltaic utilization and 751.8 kg of carbon emissions. Sensitivity analyses demonstrate that adjustable risk preferences improve protection against unfavorable operating conditions, while increased battery capacity supports renewable energy integration. These findings indicate that the proposed framework offers a flexible approach to balancing economic efficiency, operational resilience, and environmental performance in industrial energy systems.

    Teknik / bilimsel makale Elektronik ve yarı iletkenler Bilimsel Dergi · Cilt: 16 Sayı: 3 · Eylül 2026

  4. Giriş Gecikmeli Robot Manipülatörlerinin Görev Uzayında Denetimi: Kendi Kendini Uyarlayan Bulanık Mantık Tabanlı Bir Yaklaşım

    Serhat Obuz

    Bu çalışmada, denetim girişi bilinen ve sabit bir gecikmeye uğrayan 𝑛𝑛-bağlantılı robot manipülatörler için, doğrudan görev uzayında çalışan kendi kendini uyarlayan bulanık mantık tabanlı bir denetleyici geliştirilmektedir. Manipülatör dinamiklerinin bilinmediği varsayılmaktadır. Tüm belirsizlik, çıkış ağırlıkları ile üyelik fonksiyonlarının merkez ve genişlikleri projeksiyon operatörlü e-modifikasyon yasalarıyla çevrimiçi güncellenen bir bulanık ağ tarafından yaklaştırılmaktadır. Gecikme bilindiğinden, telafi terimi gerçek geçmiş denetim değerlerinin üstel ağırlıklı integraliyle kurulmaktadır. Böylece gecikmeli giriş, hata dinamiklerinden gecikme uyumsuzluğu terimi doğurmadan çıkarılmaktadır. İzleme hatasının yarı-global düzgün nihai sınırlı (SGUUB) olduğu, Lyapunov–Krasovskii terimleriyle genişletilmiş bileşik bir fonksiyonel ile kanıtlanmaktadır. Ayrıca kazanç seçimi için açık bir rehber, yapıcı bir doğrusal olmayan sönümleme alternatifi ve 10–175 ms gecikme aralığını kapsayan sayısal bir çalışma sunulmaktadır. Sıfır ağırlıkla ve hiçbir dinamik model bilgisi kullanılmadan başlayan bulanık sistem, ideal ileri beslemeyi çevrimiçi kurmakta ve 10 mm’lik başlangıç hatası 0.31–2.43 mm bandına inmektedir. Gecikme telafi teriminin 50 ms, bulanık mantık tabanlı ileri beslemenin ise 100 ms ve üzerindeki gecikmelerde kararlılık için gerekli olduğu gösterilmektedir.

    Teknik / bilimsel makale Kontrol, otomasyon ve robotik Bilimsel Dergi · Cilt: 16 Sayı: 3 · Eylül 2026

  5. Az Örnekli Öğrenme Yöntemiyle Ağaçlık Alan Bölütlemesi

    Zehra Merve Gül, Murat Gezer

    Çalışma, yüksek çözünürlüklü hava görüntülerinde ağaçlık alanların bölütlenmesi için prototip ağları tabanlı bir az örnekli öğrenme yaklaşımı önermekte ve sekiz farklı öznitelik omurgasını LandCover.ai veri kümesi üzerinde karşılaştırmaktadır. Sonuçlar, dönüştürücü tabanlı mimarinin dondurulmuş koşulda en yüksek başarımı sağladığını, sadece beş etiketli örnekle anlamlı bölütleme performansı elde edilebildiğini göstermektedir.

    Teknik / bilimsel makale Bilgisayar, yazılım ve internet Bilimsel Dergi · Cilt: 16 Sayı: 2 · Mayıs/2026

  6. HashDrone: Otonom İHA Sürü Ağları için Hafif Blokzincir Tabanlı Veri Bütünlüğü Doğrulama Mimarisi

    Elif Tekle, Kaan Can

    Çalışma, otonom İHA sürü ağlarında sensör verilerinin bütünlüğünü sağlamak için SHA-256 tabanlı hafif bir blokzincir mimarisi olan HashDrone'u önermekte, merkezi mimarilerin güvenlik açıklarına karşı kaynak açısından verimli ve dağıtık bir doğrulama yöntemi sunmaktadır. Benzetim sonuçları, önerilen yöntemin veri manipülasyonuna karşı yüksek duyarlılıkla ve düşük gecikmeyle çalıştığını göstermektedir.

    Teknik / bilimsel makale Kontrol, otomasyon ve robotik Bilimsel Dergi · Cilt: 16 Sayı: 2 · Mayıs/2026

  7. Milimetre Dalga Uygulamaları için Çok Bantlı Mikroşerit Yama Anten Tasarımı ve Analizi / Design and Analysis of a Multiband Microstrip Patch Antenna for Millimeter Wave Applications

    Zeynep Onat, İsmail Yariçi

    Çalışma, 5G milimetre dalga uygulamaları için kaplumbağa şeklinde özgün geometriye sahip, çok bantlı ve kompakt bir mikroşerit yama antenin tasarımını ve CST yazılımı ile yapılan nümerik analizini sunmaktadır. Anten, 26-42 GHz aralığında altı farklı merkez frekansta çalışarak yüksek kazanç, düşük S11 ve uygun VSWR değerleri elde etmiştir.

    Teknik / bilimsel makale Bilimsel Dergi · Cilt: 16 Sayı: 1 · Ocak/2026

  8. Değişken İletkenlikli MXene Dipol Antenlerin Performans Analizi ve Eşdeğer Devre Modellemesi / Modeling and Performance Analysis of MXene-Based Dipole Antennas under Variable Conductivity

    Musa Bute

    Çalışma, değişken elektriksel iletkenliğe sahip MXene tabanlı dipol antenlerin rezonans davranışını modellemek için sistematik bir eşdeğer devre modeli (RLC ağı) önermekte ve bu modeli CST Microwave Studio tam dalga simülasyonlarıyla karşılaştırarak doğrulamaktadır. Sonuçlar, reaktif bileşenlerin anten geometrisine, ışıma verimliliğinin ise iletkenliğe bağlı ohmik dirence bağlı olduğunu göstermektedir.

    Teknik / bilimsel makale Elektronik ve yarı iletkenler Bilimsel Dergi · Cilt: 16 Sayı: 1 · Ocak/2026

  9. Farklı Topoloji̇ler Altında Robotik Kablosuz Sensör Ağlarında Sınırlı Kapasiteli Bataryalı Bir İHA Aracılığıyla Verimlilik ve Enerji Farkında Veri Toplama

    Ömer Melih Gül, Aydan Müşerref Erkmen

    Makale, sınırlı batarya kapasiteli bir İHA aracılığıyla robotik kablosuz sensör ağlarında küme başı robotlardan veri toplamayı ele alarak, farklı topolojiler altında enerji verimliliğini artıran En Yakın Komşu tabanlı yeni bir algoritma önermektedir. Önerilen yöntem, genetik algoritma tabanlı yaklaşımlara kıyasla toplam ortak maliyeti azaltırken çok daha hızlı çalışmaktadır.

    Teknik / bilimsel makale Kontrol, otomasyon ve robotik Bilimsel Dergi · Cilt: 15 Sayı:3 · Eylül/2025

  10. VNA İçin Belirsizlik Hesaplama Yöntemlerinin İncelenmesi / Investigation of Uncertainty Calculation Methods for VNA

    Erkan Danacı

    Makale, VNA ölçümlerinde kullanılan Ripple ve Rigorous belirsizlik hesaplama yöntemlerini bileşenleri ve izlenebilirlik zincirleri açısından açıklayarak iki kapılı pasif bir devre elemanının yansıma ve iletim katsayısı ölçümlerine ait sonuçları karşılaştırmaktadır. Çalışma, kalibrasyon ve test laboratuvarlarına VNA belirsizlik hesaplaması konusunda Türkçe bir rehber sunmayı amaçlamaktadır.

    Teknik / bilimsel makale Yüksek gerilim, koruma ve ölçme Bilimsel Dergi · Cilt: 15 Sayı:2 · Mayıs/2025

  11. Telekomünikasyon Sektöründe Müşteri Kaybı Tahmini İçin Açıklanabilir Makine Öğrenmesi / Explainable Machine Learning for Customer Churn Prediction in Telecommunication Industry

    M. Aslı Aydın

    Çalışma, telekomünikasyon sektöründe müşteri kaybını tahmin etmek için Lojistik Regresyon, Destek Vektör Makineleri, Rastgele Orman ve Gradyan Artırma gibi makine öğrenmesi yöntemlerinin performansını karşılaştırmakta, sınıf dengesizliği sorununu SMOTE ile çözmekte ve Shapley Additive Explanation yöntemiyle sonuçları yorumlayarak müşteri kaybına neden olan faktörleri belirlemektedir.

    Teknik / bilimsel makale Bilgisayar, yazılım ve internet Bilimsel Dergi · Cilt: 15 Sayı:2 · Mayıs/2025

  12. İnsansız Hava Aracı (İHA) Trafik Yönetiminde Uzaktan Tanımlama Sistemleri: Remote ID’nin Rolü ve Geleceği

    Dr. Öğr. Üyesi Tamer Savaş

    Yazı, İHA'ların hava sahasında güvenli ve düzenli şekilde yönetilmesini sağlayan Remote ID (Uzaktan Tanımlama) teknolojisinin çalışma prensiplerini, dünyadaki ve Türkiye'deki (İHATTYS) düzenlemeleri ile gelecekteki teknik ve hukuki zorlukları ele almaktadır.

    Teknik / bilimsel makale Kontrol, otomasyon ve robotik Elektrik Mühendisliği · Sayı 476 · Mayıs 2025

  13. 5G ve Ötesi: Devrime Kalkışıp Evrime Razı Olmak

    İlhan Bağören

    Yazı, 5G teknolojisinin temel özelliklerini (eMBB, mMTC, uRLLC) ve sürümlere göre gelişimini teknik olarak açıklıyor, dünyadaki ve Türkiye'deki 5G kullanım durumunu ve gecikme nedenlerini değerlendiriyor.

    Teknik / bilimsel makale Elektrik Mühendisliği · Sayı 476 · Mayıs 2025

  14. 2.47 GHz İçe Girintili Mikroşerit Yama Anten Tasarımı Ve Optimizasyonu 2.47 GHz INSET - Feed Microstrip Patch Antenna Design And Optimization

    Meryem Akkaş, Selçuk Alparslan Avcı

    Çalışmada 2.47 GHz frekansında çalışan içe girintili mikroşerit yama anten, HFSS programı kullanılarak tasarlanmış ve çeşitli optimizasyon yöntemleriyle -25.41 dB geri dönüş kaybı elde edilmiştir. Farklı toprak yüzey geometrileri ve besleme teknikleri denenerek anten performansı adım adım iyileştirilmiştir.

    Teknik / bilimsel makale Elektronik ve yarı iletkenler Bilimsel Dergi · Cilt: 15 Sayı:1 · Ocak/2025

  15. Kuantum Anahtar Dağıtım Protokolleri ve Saldırı Yöntemleri Quantum Key Distribution Protocols and Attack Methods

    Derin Akata

    Yazı, kuantum anahtar dağıtım (KAD) sistemlerinin güvenliğini tehdit eden saldırı yöntemlerini kapsamlı biçimde ele alırken kriptografinin tarihini, kuantum sonrası kriptografi çalışmalarını, kuantum mekaniği ilkelerini ve KAD protokollerini incelemektedir.

    Teknik / bilimsel makale Bilimsel Dergi · Cilt: 15 Sayı:1 · Ocak/2025

  16. TÜRKİYE’DE TELEKOMÜNİKASYON

    Fikret Yücel

    Yazı, iletişim teknolojilerinin tarihsel gelişimini telgraftan telefon, teleks, faks ve internete kadar anlatarak Osmanlı ve Cumhuriyet dönemi Türkiye'sindeki telekomünikasyon altyapısının kuruluş ve gelişim sürecini ele alıyor.

    Teknik / bilimsel makale Elektrik Mühendisliği · Sayı 475 · Ocak 2025

  17. Deniz Taşımacılığı İzlemek için Sualtı Kablosuz Sensör Ağlarında Otonom Sualtı Aracı ile Dayanıklı ve Enerji Farkında Yol Planlama

    Ömer Melih Gül, Tayfun Acarer

    Makale, deniz trafiğini izlemek amacıyla kullanılan sualtı kablosuz sensör ağlarında otonom sualtı araçlarının enerji açısından verimli yol planlaması problemini ele almakta; en yakın komşu algoritmasının genetik algoritma ve Grey Wolf optimizasyonuna göre daha hızlı ve etkili çözümler sunduğunu göstermektedir.

    Teknik / bilimsel makale Kontrol, otomasyon ve robotik Bilimsel Dergi · Cilt: 14 Sayı: 2 · Temmuz/2024

  18. Frekans Atlamalı Sinyallerin Tespiti ve Parametre Kestirimine Genel Bir Bakış: Son Gelişmeler ve Zorluklar

    Mutlu Aydın, Ali Kara

    Frekans atlamalı yayılı spektrum (FHSS) sinyallerinin tespiti ve parametre kestirimi konusundaki güncel çalışmalar, tek ve çoklu hedef için iki kategoride derlenerek incelenmiş, yöntemler karşılaştırılmış ve gelecekteki araştırma alanları ile zorluklar tartışılmıştır.

    Teknik / bilimsel makale Bilimsel Dergi · Cilt: 14 Sayı: 2 · Temmuz/2024

  19. TÜRKİYE’DE TELEKOMÜNİKASYONUN KISA ÖYKÜSÜ

    Dr. Fikret Yücel

    Yazı, Osmanlı'dan Cumhuriyet dönemine Türkiye'de telgraf ve telefon hizmetlerinin gelişimini, PTT'nin kuruluşunu ve yerli telekomünikasyon sanayiinin (NETAŞ, TELETAŞ, PTT ARLA) ortaya çıkışını tarihsel bir perspektifle anlatmaktadır.

    Teknik / bilimsel makale Elektrik Mühendisliği · Sayı 473 · Kasım 2023

  20. Kablosuz Ağlarda Farklı Gölgelenen Kanallar Üzerinden Enerji-Verimli Veri İletimi için Makine Öğrenmesi-temelli Su-Doldurma Algoritması

    Ömer Melih Gül

    Çalışma, kablosuz ağlarda çoklu gölgelenen kanallar üzerinden ayrık veri iletim hızı kümesi varsayımıyla enerji-verimli veri iletimi için makine öğrenmesi temelli çevrimiçi su doldurma algoritmaları önermekte ve bu algoritmaların Rayleigh, Rician, Nakagami ve Weibull gibi farklı sönümleme kanalları için çevrimdışı en iyi politikalara olan yakınlığını sayısal olarak değerlendirmektedir.

    Teknik / bilimsel makale Bilimsel Dergi · Cilt: 13 Sayı:2 · Temmuz/2023

  21. Görünür Işık Haberleşme Sistemlerinde Renk Kaydırmalı Anahtarlama Modülasyonunun Farklı Renk Uzaylarındaki Başarım Analizleri

    Emin Tuğcu

    Makale, görünür ışık haberleşme sistemlerinde kullanılan renk kaydırmalı anahtarlama (CSK) modülasyonunun CIE 1931, CIE 1960 ve CIE 1976 renk uzaylarındaki başarımını AWGN kanallarda birleşim üst sınırı ve benzetim sonuçlarıyla karşılaştırmalı olarak analiz etmektedir. Sonuçlar, kullanılan renk uzayının CSK modülasyonunun bit hata oranı başarımını önemli ölçüde etkilediğini göstermektedir.

    Teknik / bilimsel makale Bilimsel Dergi · Cilt: 13 Sayı: 1 · Ocak/2023

  22. Bir Uzaktan Program Yükleme ve Yönetim Sistemi

    Nilgün İncereis, Bekir Tevfik Akgün

    Makale, IoT uçbirimlerine güvenli şekilde uzaktan yazılım yükleme ve yönetim işlemlerini gerçekleştiren bir OTA (Over the Air) sisteminin tasarımını ve uygulanmasını ele almaktadır. Önerilen sistem, bulut tabanlı hizmet yönetimi, IoT yönetimi ve kullanıcı-uçbirim etkileşimini kapsayarak kesintisiz güncelleme sağlamayı amaçlar.

    Teknik / bilimsel makale Bilgisayar, yazılım ve internet Bilimsel Dergi · Cilt: 12 Sayı: 1 · Haziran/2022

  23. PANDEMİ SÜRECİ ve SONRASINDA YENİ NESİL HABERLEŞME TEKNOLOJİLERİ

    Orhan Durna

    Yazı, 1G'den 5G'ye mobil haberleşme teknolojilerinin gelişimini ve pandemi sürecinde artan veri talebinin 5G, IoT ve bulut teknolojilerine geçişi nasıl hızlandırdığını ele almaktadır.

    Teknik / bilimsel makale Elektrik Mühendisliği · Sayı 468 · Mayıs 2021

  24. WEB 3.0 NEDİR?

    Enes Polat, Cihan Öz

    Yazı, İnternet'in Web 1.0'dan Web 2.0'a evrimini özetleyerek makine öğrenmesi, blockchain ve merkeziyetsiz teknolojilere dayanan Web 3.0 kavramını ve avantajlarını açıklamaktadır.

    Teknik / bilimsel makale Bilgisayar, yazılım ve internet Elektrik Mühendisliği · Sayı 468 · Mayıs 2021

  25. NESNELERİN İNTERNETİ

    Dr. Mehmet Kara

    Yazı, Nesnelerin İnterneti (IoT) kavramının tarihsel gelişimini, çalışma prensiplerini ve yapay zeka, Endüstri 4.0, büyük veri gibi teknolojilerle ilişkisini örneklerle açıklamaktadır.

    Teknik / bilimsel makale Bilgisayar, yazılım ve internet Elektrik Mühendisliği · Sayı 467 · Ocak 2021

  26. Parazitik Elemanlar Kullanılarak Bant Filtreleyici Düzlemsel Anten Tasarımı / Sayfalar: 23-31

    Harun Şimşek, Oğuzhan Erdoğan, Cihan Dogusgen Erbas

    Çalışmada, 4 adet parazitik eleman kullanılarak belirli bir frekans bandını filtreleyebilen bir düzlemsel monopol anten tasarlanmış; parazitik eleman boyutları analitik olarak hesaplanıp HFSS benzetimleriyle parametrik analiz yoluyla optimize edilmiştir. 9,2-10,7 GHz arasındaki bandın filtrelenmesi için dönüş kaybı, ışıma örüntüsü ve kazanç sonuçları sunulmuştur.

    Teknik / bilimsel makale Elektronik ve yarı iletkenler Bilimsel Dergi · Cilt: 10 Sayı:2 · Aralık 2020

  27. Serbest Uzay Optik Haberleşme Sistemlerinde Turbo Çarpım Kodların Performans Analizi / Sayfalar : 45-48

    Dr. Mert Bayraktar

    Serbest uzay optik haberleşme sistemlerinde turbo çarpım kodlarının (TPC) performansa etkisi, log-normal atmosferik türbülans modeli ile MATLAB benzetimleri kullanılarak incelenmiş; genişletilmiş Hamming ve BCH kod bileşenlerinin farklı türbülans koşullarındaki bit hata oranı ve kod kazancı sonuçları karşılaştırılmıştır.

    Teknik / bilimsel makale Bilimsel Dergi · Cilt: 10 Sayı:1 · Haziran/2020