Bilim, teknoloji ve meslek tarihi
Bilim ve teknoloji tarihi, elektriğin öncüleri, Türkiye elektrifikasyon tarihi, meslek büyükleri ve tarihsel anlatılar. Anma, biyografi ve hatıra yazılarının çoğunun ana teması budur.
Yıllara göre
Tüm yıllarBir döneme tıklayarak yazıları o yıllarla sınırlayın.
Sık geçen konular
86 yazı 2020'ler kaldır Süzgeçleri temizle
-
Uzun Süre Tutulmuş Bir Nefes: Çin’in İleri Teknolojideki Sessiz Yükselişi
Yazar, Çin'in son kırk yılda ileri teknolojide yakaladığı yükselişi devlet-üniversite-sanayi eşgüdümü, uzun vadeli sabır ve 'acele etmeme' anlayışı üzerinden felsefi bir bakışla değerlendiriyor.
-
Çip Yapalım Mı? Çip Fabrikası Kurmak-1/2/3
Yazar, Türkiye'de yapay zekâ çipi ve yarı iletken üretimi yapma fikrini teknik ve ekonomik açıdan eleştirel biçimde değerlendiriyor; çip üretiminin hammadde, tasarım, süreç ve özellikle elektrik maliyeti açısından zorluklarını, TESTAŞ ve YİTAL örnekleriyle Türkiye'nin geçmiş deneyimlerini anlatıyor.
-
Bir Ziyaret ve Hatırlattıkları
Yazar, ATEK-MİDAS şirketini ziyaretinden yola çıkarak Türkiye'de tümdevre (IC) tasarımı ve mikroelektronik üretimi alanındaki gelişmeleri, TICA kümelenmesini ve geçmişten günümüze TESTAŞ, YİTAL, İTÜ-ETA gibi kuruluşların tarihini kronolojik olarak anlatıyor.
-
Eğitimin Ülkemizdeki Yaşanmışlığı
Yazar, Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Türkiye'deki eğitim tarihini ve Köy Enstitüleri'nin kapatılmasından YÖK'e ve eğitimin ticarileşmesine uzanan süreci eleştirel biçimde değerlendirerek mühendislik eğitiminin sağlıklı bir zemine kavuşması için öneriler sunuyor.
-
Tarihimizden
İTÜ Elektrik Elektronik Fakültesi eski Dekanı Prof. Dr. Ahmet Dervişoğlu'nun 90 yaşında vefatı üzerine akademik hayatı ve katkıları anlatılan bir anma yazısı.
-
Tarihimizden - Kurbağa Etrafını Bataklık Görmek İster
Prof. Dr. Mithat İdemen, İTÜ'den arkadaşı ve meslektaşı Ahmet Dervişoğlu ile olan anılarını, askerlik günlerinden akademik hayata uzanan dostluklarını ve ondan öğrendiği bir hayat dersini anlattığı bir anma yazısı kaleme almıştır.
-
Tarihimizden - Hatırda Kalmaz Satırda Kalır
Yazar, İTÜ Elektrik Fakültesi'nden hocası Ahmet Dervişoğlu ile Doğan Cüceloğlu'nun kaleme aldığı 'Derviş'in Aklı' söyleşi kitabını tanıtıyor; hocasının hayatından ve eğitim, liyakat, iletişim üzerine görüşlerinden örnekler vererek kendi öğrencilik deneyimlerini de paylaşıyor.
-
Tarihimizden - Işığını Bırakan Hoca
İTÜ Devreler Teorisi Kürsüsü'nde uzun yıllar ders veren ve dekanlık görevinde bulunan Prof. Dr. Ahmet Dervişoğlu, öğrencileri ve meslektaşları tarafından anılıyor.
-
Kitap Tanıtımı: Büyük Mühendisler
Ioan James'in 'Büyük Mühendisler' kitabı tanıtılarak, kitapta yer alan iki kadın mühendis Hertha Ayrton ve Edith Clarke'ın yaşamları ve bilime katkıları anlatılmaktadır.
-
Tarihimizden
Yazı, TEK'in eski Genel Müdürü F. Behçet Yücel'in vefatı üzerine yaşam öyküsünü aktarıyor ve daha önce yaptığı bir söyleşiden alıntılarla 1970'li yıllarda TEK'in kuruluşu, köy elektriklendirmesi ve dönemin siyasi-ekonomik olaylarına ışık tutuyor.
-
Kitap Tanıtımı: EMO Üye Kitaplığı Dijital Yayın Dizisi Başladı: Prof. Dr. Hakan Kuntman`dan İTÜ`de Yaşadıklarım
EMO'nun başlattığı dijital yayın dizisi EMO Üye Kitaplığı'nın ilk kitabı olan Prof. Dr. Hakan Kuntman'ın 'İTÜ'de Yaşadıklarım' adlı anı kitabı tanıtılıyor; kitap yazarın 42 yıllık İTÜ akademik hayatını anlatıyor.
-
Türk Aviyonik Sistemlerinin Tarihsel Gelişimi Ve Uçak Üzeri Elektrik Güç Sistemlerine Bir Bakış
Türkiye'nin savunma sanayindeki tarihsel gelişimi ve yerli aviyonik projeleri özetlenerek, uçak üzeri elektrik güç üretim ve dağıtım sistemlerinin teknik yapısı, gerilim seviyelerinin tarihsel değişimi ile Birincil ve İkincil Güç Dağıtım Birimlerinin işlevleri açıklanmaktadır.
-
Enerjinin Özgürlüğü: Kablosuz Güç Aktarımı
Kablosuz Güç Aktarımı teknolojisinin çalışma prensipleri (endüktif kuplaj, manyetik rezonans, RF, mikrodalga, güneş), tarihsel gelişimi ve Tesla'nın Wardenclyffe projesinden günümüz elektrikli araç şarjı ve gelecekteki kullanım alanlarına kadar uygulamaları ele alınmaktadır.
-
Yapay Zeka ve Emek: Bir Toplumsal Tarih
Yazar, yapay zekâ ve dijitalleşmenin toplumsal tarihini Goethe, Marx ve Babbage'a dayanarak inceliyor; makinelerin 'zekâ' kazanma sürecini emek, üretim ilişkileri ve teknoloji fetişizmi bağlamında tartışıyor.
-
Prof. Dr. Atilla Bir Anısına
Yazı, İTÜ'de kontrol sistemleri alanında uzun yıllar öğretim üyeliği yapan ve bilim tarihi çalışmalarıyla tanınan Prof. Dr. Atilla Bir'in akademik yaşamını ve vefatını anmaktadır.
-
İki Meslektaşın Yaşamı: Prof. Dr. Atilla Bir ve Prof. Dr. Tayfun Akgül
Yazar, Prof. Dr. Atilla Bir ve Prof. Dr. Tayfun Akgül ile geçirdiği bir sohbeti aktararak iki mühendis-bilim insanının kişilikleri, akademik dünyaya dair gözlemleri ve İslam bilim tarihi, su değirmenleri, matematik gibi konulardaki çalışmalarını anlatıyor.
-
Prof. Dr. Atilla Bir ve EMO Akademik Kamp
Yazı, 07 Ekim 2024'te kaybedilen Prof. Dr. Atilla Bir'i anarken, EMO'nun 2012-2017 yılları arasında düzenlediği Akademik Kamp etkinliklerinde onun katıldığı oturumları ve bilim tarihi üzerine sunumlarını (Öklid, Tusi, Uluğ Bey, Kadızade-i Rumi gibi bilim insanları) aktarıyor.
-
Prof. Dr. Atilla Bir Saygı Buluşması
Prof. Dr. Atilla Bir, 11 Temmuz 2019'da düzenlenen Saygı Buluşması'nda İTÜ'nün kökeni olan Osmanlı mühendislik okullarının (1775 Mühendishane, 1883 Hendese-i Mülkiye) tarihsel gelişimini, arşiv belgeleri ve önemli isimlerle (İshak Efendi, Hüseyin Rıfkı Tamani) anlatıyor.
-
Prof. Tahsin Saya Anısına
İTÜ Elektrik Fakültesi'nin duayen hocalarından Prof. Tahsin Saya'nın 101 yaşında vefatı üzerine, EMO İstanbul Şubesi'nin daha önce gerçekleştirdiği söyleşi yayımlanarak kendisinin mühendislik eğitimi, sanayi-üniversite ilişkisi ve kariyerine dair anıları aktarılıyor.
-
Prof. Dr. Hakan Kuntman`a Saygı
EMO İstanbul Şubesi tarafından düzenlenen Saygı Buluşması kapsamında Prof. Dr. Hakan Kuntman ile yapılan söyleşide, hocanın lise ve İTÜ yıllarına, akademik kariyerine ve fakülte gezilerine dair anıları aktarılıyor.
-
Prof. Dr. Nazif Tepedelenlioğlu Anısına
Yazı, EMO'nun eski yayın organında 1962'de yayımlanan makalesiyle anımsanan Prof. Dr. Nazif Tepedelenlioğlu'nu anarken Boole cebiri ve bu cebiri sayısal devrelere uygulayan Claude Shannon'un hayatını ve katkılarını tanıtmaktadır.
-
Boole Cebiri ve Anahtarlı Devrelere Tatbiki
1962 yılında EMM dergisinde yayımlanan bu tarihi makale, Boole cebrinin temel aksiyomlarını ve anahtarlı devrelere uygulanışını örneklerle anlatarak, minimum sayıda anahtar kullanarak mantık devrelerinin nasıl basitleştirilebileceğini göstermektedir.
-
Kim Korkar Matematikten
ODTÜ Elektrik-Elektronik Bölümü'nün efsane hocalarından Nazif Tepedelenlioğlu'nun 'Kim Korkar Matematikten' kitabı ve onunla yapılmış eski bir söyleşi üzerinden, matematik ve akılcı düşünmenin toplumsal ve mesleki önemi anlatılıyor. Yazı, Tepedelenlioğlu'nun anısına ve düşüncelerine odaklanan bir anma metnidir.
-
EMO 49. Dönem EDK’dan 70. Yıl Etkinliği
EMO'nun 70. kuruluş yıldönümünde Enerji Daimi Komisyonu tarafından düzenlenen etkinlikte, 1954'ten günümüze Türkiye'deki elektrik enerjisi alanındaki gelişmeler onar yıllık dönemler halinde eski EMO yöneticileri tarafından değerlendirildi ve Elektrik Enerjisi Temel İlkeleri'ni güncellemeye yönelik bir çalıştay yapıldı.
-
Hafızanın İzinde: EMO TV’de Geçmişe Saygı
EMO TV'nin başlattığı düzenli yayınlar ve meslek büyüklerini anma programları tanıtılıyor; Güney Gönenç ve Nazif Tepedelenlioğlu için düzenlenen anma yayınlarının içeriği ve kurgusu anlatılıyor.
-
Kuantum Anahtar Dağıtım Protokolleri ve Saldırı Yöntemleri Quantum Key Distribution Protocols and Attack Methods
Yazı, kuantum anahtar dağıtım (KAD) sistemlerinin güvenliğini tehdit eden saldırı yöntemlerini kapsamlı biçimde ele alırken kriptografinin tarihini, kuantum sonrası kriptografi çalışmalarını, kuantum mekaniği ilkelerini ve KAD protokollerini incelemektedir.
-
• İLK ÜYELER
EMO'nun 1954'teki kuruluş sürecine, ilk 147 üyesine, ilk kadın üyesine, kurucu başkan Emin İplikçi'ye ve 76 sicil numaralı üye Turgut Özal'a ilişkin arşiv belgeleri ve anılar ile EMO tarihinde unutulmayan isimlerden Bedri Karafakıoğlu'nun anlatıldığı bir dosya yazısı.
-
• EMO TARİHİNDE UNUTULMAYANLAR
EMO'nun kuruluşundan bugüne meslek ve mücadele tarihinde iz bırakan isimler anılıyor; özellikle EMO İstanbul Şubesi kurucusu ve İTÜ Rektörü Ord. Prof. Bedri Karafakıoğlu'nun yaşamı, akademik katkıları ve 1978'de faşistlerce öldürülmesi ayrıntılı olarak ele alınıyor.
-
• DEMOKRASİ VE ÖZLÜK HAKLARI MÜCADELEMİZ
Yazı, ODTÜ eski rektörü Prof. Dr. Mustafa Parlar'ın anısını, mühendislerin sendikal örgütlenmesi TEKSEN'in kuruluşu ve kapatılmasını, ardından 1979'da TMMOB öncülüğünde gerçekleştirilen 19 Eylül İş Bırakma Direnişi sürecini belgeler eşliğinde anlatmaktadır.
-
• SÜRELİ YAYINLAR
EMO'nun kuruluşundan bugüne yayımladığı süreli yayınların tarihçesi anlatılıyor; Bilişim Özel Sayısı, TÜBİTAK ile ortak Elektrik dergisi, EMO Bilimsel Dergi ve EMO Enerji/Cumhuriyet Enerji dergilerinin kuruluş süreçleri ve içerikleri özetleniyor.